RSS

Monthly Archives: ജൂണ്‍ 2013

ചിത്രം

മാര്‍ക്സ്, എംഗല്‍സ്, ഹെലേന ഡേമൂത്ത്

Helena Demuth

ജര്‍മ്മന്‍ ഐഡിയോളജിയെപ്പറ്റി എഴുതുമ്പോള്‍ മാര്‍ക്സിനും എംഗല്‍സിനും സംശയമേതുമില്ലായിരുന്നു: “മനുഷ്യന്‍ വഴിയുള്ള മനുഷ്യന്റെ ചൂഷണവും, ക്യാപ്പിറ്റലിസത്തിന്റെ ജന്മമെടുക്കലും തുടങ്ങുന്നതു്‌ കുടുംബത്തില്‍ നിന്നും, സ്ത്രീകളുടെ അടിച്ചമര്‍ത്തലില്‍ നിന്നുമാണു്‌.”

ബൂര്‍ഷ്വാസിയും ക്യാപ്പിറ്റലിസ്റ്റുകളും ജന്മികളും തൊഴിലാളികള്‍ക്കു്‌ അര്‍ഹിക്കുന്ന കൂലിനല്‍കാതെ അവരെക്കൊണ്ടു്‌ ജോലി ചെയ്യിക്കുന്നതിനും, ചൂഷണം ചെയ്യുന്നതിനും എതിരെ സന്ധിയില്ലാസമരം പ്രഖ്യാപിച്ചവനാണു്‌ മാര്‍ക്സ്. പക്ഷേ, സ്വന്തം വീട്ടുവേലക്കാരിയായിരുന്ന ഹെലേന ഡേമൂത്ത് എന്ന സ്ത്രീയ്ക്കു്‌ അവള്‍ അര്‍ഹിക്കുന്ന കൂലി സ്ഥിരമായി നല്‍കണമെന്നതു്‌ അത്ര പ്രാധാന്യം അര്‍ഹിക്കുന്ന ഒരു കാര്യമായി എന്തുകൊണ്ടോ മാര്‍ക്സിനു്‌ തോന്നിയില്ല. അര്‍ഹിക്കുന്ന കൂലി നല്‍കാതെ തൊഴിലാളിയെക്കൊണ്ടു്‌ ജോലി ചെയ്യിപ്പിക്കുന്ന താന്‍ ഒരു ബൂര്‍ഷ്വാ ആണെന്നോ, തന്റെ പ്രവൃത്തി ഒരു ചൂഷണമാണെന്നോ ഒരുപക്ഷേ മാര്‍ക്സിനു്‌ തോന്നാതിരുന്നതാവാം അതിനു്‌ കാരണം. അതിനെല്ലാം പുറമെ, അവളില്‍ നിന്നും ഒരു കുഞ്ഞിനെ ജനിപ്പിക്കാന്‍ കൂടി മാര്‍ക്സ് തയ്യാറാവുമ്പോള്‍, അതു്‌ കൂലിക്കു്‌ പകരം താന്‍ നല്‍കുന്ന പ്രതിഫലമായി അവള്‍ കണക്കാക്കി കൊള്ളട്ടെ എന്നാവുമോ ആ തൊഴിലാളിസ്നേഹി കരുതിയിട്ടുണ്ടാവുക? മനുഷ്യാദ്ധ്വാനത്തിന്റെ സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവുമായ മൂല്യം കൃത്യമായി കണക്കുകൂട്ടി തിട്ടപ്പെടുത്തി എന്നു്‌ അവകാശപ്പെട്ട മാര്‍ക്സ് തന്റെ വീട്ടുവേലക്കാരി തനിക്കും തന്റെ കുടുംബത്തിനും നല്‍കുന്ന സേവനത്തിന്റെ മൂല്യം നിശ്ചയിക്കാന്‍ അപ്രാപ്തനായിരുന്നു എന്നു്‌ വരുമോ?

ഒരു ബൂര്‍ഷ്വായുടെ കീഴില്‍ വീട്ടുവേല ചെയ്യുന്ന പ്രായപൂര്‍ത്തിയായ ഒരു സ്ത്രീ തന്റെ മുതലാളിയുടെ ഒരു കുഞ്ഞിനെ പ്രസവിക്കണം എന്നാഗ്രഹിച്ചാല്‍ അതു്‌ വലിയ ഒരു തെറ്റോ, അത്ര അസാധാരണമായ കാര്യമോ അല്ല. പക്ഷേ, അനാഥയും, അഗതിയുമായ ഒരു സ്ത്രീ ‘പൊട്ടിച്ചെറിയാന്‍ പറ്റാത്ത ചങ്ങലയില്‍’ തളച്ചിട്ടാലെന്നപോലെ തന്റെ കീഴില്‍ വീട്ടുപണി ചെയ്തു്‌ കഴിയുമ്പോള്‍, തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെ മൊത്തം രക്ഷകനാവാന്‍ അവതരിച്ചവന്‍ എന്നു്‌ അഭിമാനിച്ച ഒരു വ്യക്തി, തന്റെ പ്രവൃത്തിയുടെ ഫലമായി അവള്‍ക്കും, ആ കുഞ്ഞിനും, തനിക്കുതന്നെയും ആജീവനാന്തം സമൂഹത്തില്‍ നിന്നും നേരിടേണ്ടി വരുന്ന പ്രത്യാഘാതങ്ങളെപ്പറ്റി ചിന്തിക്കാതെ, അവള്‍ക്കു്‌ ബീജദായകനാവുക എന്നതു്‌ മനസ്സിലാക്കാന്‍ ചില്ലറ സോഷ്യലിസ്റ്റ് ബുദ്ധിയൊന്നും മതിയാവില്ല. അങ്ങനെ തന്നില്‍ നിന്നും അവള്‍ ഗര്‍ഭിണി ആയപ്പോഴും, ജന്മം കൊണ്ടു്‌ ഒരു ബൂര്‍ഷ്വാസി ആയിരുന്ന തനിക്കു്‌ സമൂഹത്തില്‍ ഉണ്ടായിരുന്ന ‘റെപ്യൂട്ടേഷനു്‌’ കളങ്കമേല്‍ക്കാതിരിക്കാന്‍ ആ കുഞ്ഞിനെ അവളെക്കൊണ്ടു്‌ ദത്തു്‌ കൊടുപ്പിച്ചപ്പോഴും മാര്‍ക്സിന്റെ ‘സാര്‍വ്വലൗകികസോഷ്യലിസ്റ്റ് മനസാക്ഷിയില്‍’ പോറലൊന്നും ഏറ്റില്ല.

അല്ലെങ്കില്‍ത്തന്നെ, തന്റെ എല്ലാ പ്രവൃത്തികളിലും മാര്‍ക്സിനെ ഭരിച്ചിരുന്നതും നയിച്ചിരുന്നതുമായ ചേതോവികാരം ഒരിക്കലും സമൂഹത്തിലെ അനീതി ആയിരുന്നില്ല, തന്റെ സ്വന്തം ‘റെപ്യൂട്ടേഷന്‍’ മാത്രമായിരുന്നു. തന്റെ ആ ലക്ഷ്യം നേടാനുള്ള ഒരു ഉപാധി മാത്രമായിരുന്നു മാര്‍ക്സിനെസംബന്ധിച്ചു്‌ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗം. മാര്‍ക്സിന്റെ ജീവചരിത്രം അറിയാവുന്നവര്‍ക്കു്‌ ഇക്കാര്യത്തില്‍ സംശയമൊന്നും ഉണ്ടാവാന്‍ വഴിയില്ല. തങ്ങള്‍ക്കുണ്ടാവുന്ന ഹലൂസിനേഷനുകളെ ദൈവവെളിപാടു്‌ എന്നു്‌ വിളിക്കുന്ന പ്രവാചകന്മാര്‍ നല്‍കുന്ന ഉറപ്പില്‍, സ്വര്‍ഗ്ഗലോകത്തിനായി കാത്തിരിക്കുന്ന വിശ്വാസികളെപ്പോലെ, വരാനിരിക്കുന്ന ഒരു സുവര്‍ണ്ണകാലം വാഗ്ദാനം ചെയ്താല്‍ എളുപ്പം മയക്കാനും കരുവാക്കാനും, ദുരുപയോഗം ചെയ്യാനും കഴിയുന്ന ഒരു കൂട്ടം മനുഷ്യര്‍, അതായിരുന്നു മാര്‍ക്സിന്റെ ദൃഷ്ടിയില്‍ ‘പ്രോലെറ്റേറിയറ്റ്’ എന്നു്‌ മാമൂദീസ മുക്കപ്പെട്ട തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗം!

ഒരു ബെയ്ക്കറുടെ മകളായി 1820 ഡിസംബര്‍ 31-നു്‌ ജര്‍മ്മനിയിലെ സാര്‍ലാന്‍ഡ് സംസ്ഥാനത്തില്‍ ജനിച്ച ഹെലേന ഡേമൂത്ത് പത്താമത്തെ വയസ്സില്‍ അര്‍ദ്ധഅനാഥയായി. ജനനരജിസ്റ്റര്‍ പ്രകാരം വിദ്യാഭ്യാസമോ തൊഴില്‍ പരിശീലനമോ ഒന്നും ലഭിച്ചവളായിരുന്നില്ല എന്നതിനാല്‍, ഏതെങ്കിലും ധനികകുടുംബത്തിലെ വേലക്കാരിയായോ, അല്ലെങ്കില്‍, വല്ല ഫാക്ടറിയിലും ദിവസക്കൂലിക്കാരിയായോ അധികമാരുമറിയാതെ അവസാനിക്കേണ്ടിയിരുന്ന ഹെലേനയുടെ ജീവിതത്തിനു്‌ ചരിത്രത്തില്‍ ഇടം ലഭിച്ചതു്‌ 1837-ല്‍ ഒരു വീട്ടുവേലക്കാരിയായി അവള്‍ ചെന്നുപെട്ടതു്‌ അയല്‍ സംസ്ഥാനമായ റൈന്‍ലാന്‍ഡിലെ ട്രിയറില്‍ ലുഡ്‌വിഗ് ഫോണ്‍ വെസ്റ്റ്ഫാളന്‍ എന്ന പ്രഭുവിന്റെ വീട്ടിലായിരുന്നു എന്നതിനാലാണു്‌. കാരണം, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകളായ ജെന്നി ഫോണ്‍ വെസ്റ്റ്ഫാളനില്‍ ആയിരുന്നു പിന്നീടു്‌ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഗുരു ആയി മാറിയ കാര്‍ള്‍ മാര്‍ക്സ് അന്തം വിട്ടു്‌ പ്രണയപരവശനായതും, അവളെ ഒന്നിനുപിറകെ ഒന്നെന്നോണം പ്രണയകാവ്യങ്ങള്‍കൊണ്ടു്‌ വീര്‍പ്പു്‌ മുട്ടിച്ചതും, അവരുടെ കുടുംബങ്ങള്‍ തമ്മില്‍ നിലവിലിരുന്ന, അക്കാലത്തു്‌ ഒട്ടും അപ്രധാനമല്ലാതിരുന്ന, ‘ക്ലാസ് ഡിസ്റ്റിങ്ഷന്‍’ മൂലം രണ്ടു്‌ കുടുംബങ്ങളില്‍ നിന്നും എതിര്‍പ്പുകള്‍ നേരിടേണ്ടി വന്നിട്ടും,  അവസാനം, തന്നെക്കാള്‍ നാലു്‌ വയസ്സിനു്‌ പ്രായക്കൂടുതല്‍ ഉണ്ടായിരുന്ന ജെന്നിയെ 1843-ല്‍ വിവാഹം കഴിച്ചതും.

ഏതാനും മാസത്തെ പത്രപ്രവര്‍ത്തനം വഴി പ്രഷ്യന്‍ രാജാവിന്റെ അതൃപ്തി നേടിയ മാര്‍ക്സ് പാരീസിലേക്കു്‌ നാടു്‌ കടത്തപ്പെട്ടപ്പോള്‍ ജെന്നിയും ഒപ്പമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു കൈക്കുഞ്ഞുമായി പാരീസിലെ ഒരു ചെറിയ ഫ്ലാറ്റില്‍  മാര്‍ക്സിനോടൊപ്പം ജീവിച്ചിരുന്ന ജെന്നി പാചകമോ മറ്റു്‌ വീട്ടുജോലികളോ ശീലിച്ചിട്ടുള്ളവളായിരുന്നില്ല. മകളെ വീട്ടുജോലികളില്‍ സഹായിക്കാനായിട്ടാണു്‌ ജെന്നിയുടെ അമ്മ, “തനിക്കു്‌ അയയ്ക്കാന്‍ കഴിയുന്നതില്‍ ഏറ്റവും വിശ്വസ്തയും, സ്നേഹവതിയുമായ” ഹെലേനയെ പാരീസിലേയ്ക്കു്‌ അയച്ചതു്‌. രാഷ്ട്രീയ നിലപാടുകള്‍ മൂലം, പാരീസില്‍ നിന്നും ബ്രസ്സല്‍സിലേയ്ക്കും, അവിടെനിന്നും ലണ്ഡനിലേയ്ക്കും താമസം മാറ്റാന്‍ മാര്‍ക്സും കുടുംബവും നിര്‍ബന്ധിതരായപ്പോഴെല്ലാം അവരോടൊപ്പമുണ്ടായിരുന്ന ഹെലേന, ജെന്നിയും മാര്‍ക്സും മരിക്കുന്നതുവരെ മാര്‍ക്സ് കുടുംബത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗമായിരുന്നു. ശാസ്ത്രം എന്ന ലേബല്‍ വഹിച്ചുകൊണ്ടു്‌ ലക്ഷക്കണക്കിനു്‌ മനുഷ്യരെ കൊലയ്ക്കു്‌ കൊടുത്ത അര്‍ത്ഥശൂന്യമായ ഒരു ഐഡിയോളജി എന്നു്‌ പില്‍ക്കാലത്തു്‌ തെളിയിക്കപ്പെടേണ്ടിയിരുന്ന മാര്‍ക്സിസത്തിന്റെ മിക്കവാറും മുഴുവന്‍ പ്രസവവേദനകളും നേരിട്ടു്‌ അനുഭവിച്ചറിഞ്ഞ മാര്‍ക്സ് കുടുംബത്തിന്റെ വീട്ടുവേലക്കാരി.

തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെ മോചനത്തെപ്പറ്റി സ്വൈര്യമായി ഇരുന്നു്‌ ചിന്തിക്കാനും എഴുതാനും വേണ്ട സമയം മാര്‍ക്സിനു്‌ ലഭിച്ചതു്‌, എഴുതുന്നവയുടെ തിരുത്തലും പകര്‍ത്തലുമെല്ലാം ജെന്നിയും, വീട്ടുജോലികളും, മാര്‍ക്സിന്റെ ഏഴു്‌ മക്കളുടെ (അവരില്‍, നാലുപേര്‍ ബാല്യത്തിലേ മരിച്ചെങ്കിലും) സംരക്ഷണവും, വീട്ടുചിലവുകളുടെ നിയന്ത്രണവുമെല്ലാം ഹെലേനയും ഏറ്റെടുത്തതുകൊണ്ടുകൂടി ആയിരുന്നു. മേല്‍വസ്ത്രങ്ങള്‍ വരെ പണയത്തിലായിരുന്നതിനാല്‍ വീടിനു്‌ പുറത്തിറങ്ങാന്‍ പോലും കഴിയാത്തത്ര ഗതികേടിലായിരുന്നത്രെ പലപ്പോഴും മാര്‍ക്സും കുടുംബവും. വീട്ടുചിലവിനു്‌ പണമില്ലാതിരുന്ന സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ ഉപകരണങ്ങളോ വസ്ത്രങ്ങളോ പണയം വയ്ക്കുന്നതു്‌ സംബന്ധിച്ചു്‌ കടക്കാരുമായി വിലപേശിയിരുന്നതും ഹെലേന തന്നെ ആയിരുന്നത്രെ. അത്തരം ‘താഴ്ന്ന’ ജോലികളില്‍ നേരിട്ടു്‌ ഏര്‍പ്പെട്ടു്‌ തൊഴിലാളിസംരക്ഷകനായ മാര്‍ക്സിനു്‌ ജന്മസിദ്ധമായിരുന്ന ബൂര്‍ഷ്വാഭിമാനം വ്രണപ്പെടരുതല്ലോ.

1851 ജൂണ്‍ 23-നു്‌ ഹെലേന ഡേമൂത്ത് ഒരു ആണ്‍കുഞ്ഞിനെ പ്രസവിച്ചു – ഹെന്‍റി ഫ്രെഡെറിക് ഡേമൂത്ത്. ജനനസര്‍ട്ടിഫിക്കറ്റില്‍ പിതാവിന്റെ പേരു്‌ ‘അജ്ഞാതം’ എന്നാണു്‌ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതു്‌. ആ കുഞ്ഞു്‌ ലേവിസ് എന്നൊരു കുടുംബത്തിനു്‌ ദത്തു്‌ നല്‍കപ്പെടുകയായിരുന്നു. മാര്‍ക്സ് കുടുംബം താമസിച്ചിരുന്നിടത്തുനിന്നും ഏതാനും തെരുവുകള്‍ മാറി ഒരു സ്ലം ഏറിയയില്‍ ആയിരുന്നു ഹെലേനയുടെ സുഹൃത്തും തൂപ്പുകാരിയുമായിരുന്ന മറീ ലേവിസ് കഴിഞ്ഞിരുന്നതു്‌. മാര്‍ക്സിന്റെ വീടു്‌ മറ്റൊരു കുഞ്ഞിനുകൂടി ആരോഗ്യപൂര്‍വ്വം ജീവിക്കാന്‍ വേണ്ടത്ര ഇടം നല്‍കാന്‍ കഴിയാത്തവിധം ഇടുങ്ങിയതും സൗകര്യമില്ലാത്തതും ആയതുകൊണ്ടു്‌ മാത്രമായിരുന്നില്ല ആ ദത്തു്‌ കൊടുക്കല്‍. മാര്‍ക്സിനു്‌ സാമൂഹികമായും കുടുംബപരമായും ഉണ്ടാകാവുന്ന പേരുദോഷത്തില്‍ നിന്നും രക്ഷപെടുത്തുന്നതിനായി ആ കുഞ്ഞിന്റെ പിതൃത്വം ഏറ്റെടുത്തുകൊണ്ടു്‌ എംഗല്‍സ് അധികം താമസിയാതെ മുന്നോട്ടു്‌ വന്നതില്‍ നിന്നും ആ നടപടിയുടെ പിന്നിലെ യഥാര്‍ത്ഥ ചിന്ത എന്തായിരുന്നിരിക്കാം എന്നു്‌ ഊഹിക്കാവുന്നതേയുള്ളു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഗുരുവിന്റെ ബൂര്‍ഷ്വാഭിമാനം വ്രണപ്പെടരുതല്ലോ. മാര്‍ക്സിനെ അപവാദത്തില്‍ നിന്നും മോചിപ്പിക്കാന്‍ അതുകൊണ്ടും കഴിഞ്ഞില്ലെങ്കിലും, എംഗല്‍സിനു്‌ മാര്‍ക്സിനോടുണ്ടായിരുന്ന നിരുപാധികമായ വിധേയത്വത്തിന്റെ തീവ്രത മനസ്സിലാക്കാന്‍ അതു്‌ സഹായിക്കും.

മകന്റെ വളര്‍ത്തലിനോ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനോ വേണ്ടി ഒന്നും ചെയ്യാതെ അവനെ ചേരിപ്രദേശത്തു്‌ ജീര്‍ണ്ണിക്കാന്‍ വിടുകയായിരുന്നു മാര്‍ക്സ് ചെയ്തതെങ്കിലും, എംഗല്‍സ്‌ തന്റെ ഹൗസ് കീപ്പര്‍ വഴി അവനെ സാമ്പത്തികമായി സഹായിച്ചിരുന്നു. സ്വയം സഹായിക്കാന്‍ കഴിയാതിരുന്ന മാര്‍ക്സിനു്‌ മറ്റുള്ളവരെ സഹായിക്കാന്‍ കഴിയുന്നതെങ്ങനെ എന്നും വേണമെങ്കില്‍ ചോദിക്കാം. ഉള്ളിന്റെയുള്ളില്‍ ഒരു ബൂര്‍ഷ്വാ ആയിരുന്ന മാര്‍ക്സ് തന്റെ ജാരസന്തതിക്കു്‌ സാമ്പത്തികസഹായം ചെയ്തു്‌ നാണം കെടണമായിരുന്നോ എന്ന സോഷ്യലിസ്റ്റ് ചോദ്യവും അനുവദനീയമാണു്‌. ഉത്തരങ്ങളെക്കാള്‍ എളുപ്പമാണു്‌ ചോദ്യങ്ങള്‍.

ഫ്രെഡെറിക് ലേവിസിനു്‌ തന്റെ യഥാര്‍ത്ഥ അമ്മ ആരാണെന്നു്‌ അറിയാമായിരുന്നു. അവന്‍ പതിവായി ഹെലേനയെ കാണാന്‍ മാര്‍ക്സിന്റെ വീട്ടില്‍ ചെല്ലാറുണ്ടായിരുന്നു – അവന്‍ അമ്മയെ സന്ദര്‍ശിച്ചിരുന്നതു്‌ പക്ഷേ അടുക്കളയില്‍ മാത്രമായിരുന്നു. ഹെലേനയെ സംബന്ധിച്ചു്‌ ഇത്തരം അനുഭവങ്ങളൊന്നും മാര്‍ക്സിനെ അവഹേളിക്കാനോ ആ കുടുംബത്തെ ഉപേക്ഷിക്കാനോ മതിയായ കാരണങ്ങളായിരുന്നില്ല. സന്തോഷവതിയും സംതൃപ്തയും സഹായസന്നദ്ധയുമായിട്ടായിരുന്നത്രെ അവള്‍ എപ്പോഴും കാണപ്പെട്ടിരുന്നതു്‌. ജെന്നിയെയും മാര്‍ക്സിനെയും അവരുടെ അന്ത്യം വരെ സ്നേഹപൂര്‍വ്വം പരിചരിച്ച ഹെലേന മാര്‍ക്സിന്റെ മരണശേഷം 1883-ല്‍ എംഗല്‍സിന്റെ വീട്ടുജോലിക്കാരിയായി.

1890 നവംബര്‍ 4-നു്‌ ഹെലേന ഡേമൂത്ത് നിര്യാതയായി. മാര്‍ക്സിന്റെയും ജെന്നിയുടെയും ആഗ്രഹപ്രകാരം ഹെലേനയുടെ മൃതശരീരം ലണ്ഡനിലെ ഹൈഗെയ്റ്റ് സെമിറ്ററിയിലെ അവരുടെ കുടുംബക്കല്ലറയിലാണു്‌ അടക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതു്‌. ആദ്യം ഒരു ലെയ്ത്ത് ഓപറേറ്ററും പിന്നീടു്‌ ഒരു പ്രിന്ററുമായി ജോലി ചെയ്തിരുന്ന ഫ്രെഡെറിക് ലേവിസ്‌ 1929-ല്‍ ലണ്ഡനില്‍ മൃതിയടഞ്ഞു. അവന്‍ ട്രെയ്ഡ് യൂണിയനിലും ആക്റ്റീവ് ആയിരുന്നത്രെ. തന്റെ പിതാവു്‌ ആരെന്നു്‌ ഫ്രെഡെറിക്കിനു്‌ അറിയാമായിരുന്നോ ആവോ. ഫ്രെഡിയ്ക്കു്‌ മാര്‍ക്സുമായി പരിഹാസ്യമായ വിധത്തിലുള്ള സാമ്യമുണ്ടു്‌ എന്നു്‌ കുടുംബസുഹൃത്തായിരുന്ന ഒരു സ്ത്രീ അവനെപ്പറ്റി പറയുന്നുണ്ടെങ്കിലും, മാര്‍ക്സിന്റെ ജീവിതകാലത്തു്‌ അധികമാരും അറിഞ്ഞിരുന്ന ഒരു കാര്യമല്ല ഇതു്‌. 1960-കളിലെ ഗവേഷണങ്ങളില്‍ പഠനവിധേയമാക്കപ്പെട്ട കത്തുകള്‍ വഴി മാര്‍ക്സിന്റെ പിതൃത്വം സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടു.

മാര്‍ക്സില്‍ വിശ്വസിക്കുന്നവര്‍ക്കു്‌ ഇതെല്ലാം ക്യാപ്പിറ്റലിസ്റ്റ് പ്രോപഗാന്‍ഡയായി തോന്നാം. ഇവയെല്ലാം സത്യമായാല്‍ത്തന്നെ, അതെങ്ങനെ മാര്‍ക്സിന്റെ ചിന്തകളെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കും എന്ന ചോദ്യവും ന്യായം തന്നെ. മനുഷ്യന്‍, ചുരുങ്ങിയ പക്ഷം, തന്നോടുതന്നെയെങ്കിലും സത്യസന്ധനായിരിക്കണം. അല്ലാത്തിടത്തു്‌ വാഴുന്നതു്‌ അവനവനിസത്തിന്റെ അവസരവാദമാണു്‌. അവിടെ ഏതു്‌ ചോദ്യവും ന്യായം, ഏതു്‌ മറുപടിയും യുക്തം, ഏതു്‌ വിശ്വാസവും സത്യം.

 
ഒരു അഭിപ്രായം ഇടൂ

Posted by on ജൂണ്‍ 25, 2013 in പലവക

 

മുദ്രകള്‍: , , , , ,

മാര്‍ക്സിസം – സ്വന്തനിയമങ്ങളുടെ ഇര

“Ruthless critique of everything existing”, അതായിരുന്നു മാര്‍ക്സിന്റെ കല്പന. നിലവിലിരിക്കുന്ന ശക്തികളെയും, വിമര്‍ശനത്തിന്റെ ഫലങ്ങളെയും അപ്പാടെ അവഗണിച്ചുകൊണ്ടുള്ള നിഷ്ക്കരുണമായ വിമര്‍ശനം. പക്ഷേ, ഒക്ടോബര്‍ റെവൊല്യൂഷന്‍ വഴി റഷ്യയില്‍ കമ്മ്യൂണിസം അധികാരത്തില്‍ വന്നതുമുതല്‍ അവസാനിച്ചതുവരെ വിമര്‍ശനം എന്നതു്‌ അവിടെ ഒന്നാമത്തെ ക്രിമിനല്‍ കുറ്റമായിരുന്നു. സ്വാതന്ത്ര്യവും സ്വത്തും ജീവനും വരെ നഷ്ടപ്പെടാവുന്ന ക്രിമിനല്‍ കുറ്റം. വിമര്‍ശനവും കുറ്റം വിധിക്കലുമെല്ലാം, വണ്‍വേ ട്രാഫിക് പോലെ, ബൂര്‍ഷ്വാ ക്യാപ്പിറ്റലിസത്തെ വലിച്ചു്‌ താഴെയിറക്കി ആ കസേരയില്‍ കയറിയിരുന്ന സ്റ്റേറ്റ് ക്യാപ്പിറ്റലിസത്തിന്റെ മാത്രം അവകാശമായിരുന്നു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥിതി ഏല്പിച്ച മുറിവുകളില്‍ നിന്നും മോചനം പ്രാപിക്കാന്‍ പാടുപെടുകയാണു്‌ ഇന്നും റഷ്യന്‍ സമൂഹം. ചില്ലിലിട്ടു്‌ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന ലെനിന്റെ മൃതശരീരത്തിനും രക്ഷപെടുത്താന്‍ കഴിയാത്തവിധം ആന്തരികമായി ദ്രവിച്ചുകഴിഞ്ഞ മാര്‍ക്സിസത്തിന്റെയും ലെനിനിസത്തിന്റെയും ജീര്‍ണ്ണതകളില്‍ നിന്നുമുള്ള മോചനം! ഭൂരിപക്ഷം റഷ്യക്കാരും ലെനിന്റെ മമ്മിയെ അവിടെനിന്നും നീക്കം ചെയ്തുകാണാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരാണത്രെ!

പ്രകൃതിശാസ്ത്രസമാനമായ കൃത്യതയാണു്‌ മാര്‍ക്സ് തന്റെ ‘നിയമങ്ങള്‍ക്കു്‌’ അവകാശപ്പെട്ടതു്‌! ശാസ്ത്രീയമായ വിദ്യാഭ്യാസം ലഭിച്ചവനായിരുന്നില്ലെങ്കിലും, യൂറോപ്പില്‍ നാച്ചുറല്‍ സയന്‍സ്‌ കൈവരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന നേട്ടങ്ങളും, അതിന്റെ വസ്തുനിഷ്ഠതയുമെല്ലാം, സയന്‍സിനു്‌ തെറ്റു്‌ പറ്റുകയില്ലെന്ന വിശ്വാസത്തിലേക്കും, ആ വിശ്വാസം ഒരുതരം ശാസ്ത്രഭക്തിയിലേക്കും യൂറോപ്യന്‍ ജനതയെ എത്തിച്ചുകഴിഞ്ഞിരുന്ന ഒരു കാലഘട്ടത്തില്‍ ജീവിച്ചിരുന്ന മാര്‍ക്സിനു്‌ തന്റെ ആശയങ്ങള്‍ക്കു്‌ സമൂഹത്തില്‍ നിരുപാധികം അംഗീകാരം ലഭിക്കണമെങ്കില്‍ അവ ‘ശാസ്ത്രീയം’ ആയിരിക്കണം എന്ന കാര്യത്തില്‍ സംശയമുണ്ടായിരുന്നില്ല. യൂറോപ്പിലെ മറ്റു്‌ സോഷ്യലിസ്റ്റു്‌ കൂട്ടായ്മകളില്‍ നിന്നും നിരന്തരം ഉണ്ടായിക്കൊണ്ടിരുന്ന ആശയപരമായ എതിര്‍പ്പുകളെ വിജയകരമായി നേരിടാന്‍ തന്റെ ആശയങ്ങള്‍ക്കു്‌ ‘ശാസ്ത്രം’ എന്ന ലേബല്‍ സഹായിക്കുമെന്നും മാര്‍ക്സിനു്‌ വ്യക്തമായിരുന്നു. പക്ഷേ, നാച്ചുറല്‍ സയന്‍സ് അതിന്റെ നിയമങ്ങള്‍ തെളിയിക്കാനും സ്ഥാപിക്കാനും ഉപയോഗിക്കുന്ന രീതിശാസ്ത്രങ്ങള്‍ ഉപയോഗിച്ചു്‌ സ്ഥാപിക്കാന്‍ കഴിയുന്ന നിയമങ്ങളല്ല ലോകചരിത്രത്തിന്റേതെന്ന വസ്തുത ഒന്നുകില്‍ മാര്‍ക്സ്‌ മനസ്സിലാക്കിയില്ല, അല്ലെങ്കില്‍ മനസ്സിലാക്കാന്‍ മനഃപൂര്‍വ്വം ആഗ്രഹിച്ചില്ല. ചരിത്രപരമായ ഒരു ‘അനിവാര്യതയായി’ സംഭവിക്കാനിരിക്കുന്ന തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെ ലോകമഹാവിപ്ലവം മാത്രം മുന്നില്‍ കണ്ടു്‌ പ്രവര്‍ത്തിക്കുമ്പോള്‍ ഇത്തരം ‘അപ്രധാനമായ’ കാര്യങ്ങളൊക്കെ ശ്രദ്ധിക്കാന്‍ ആര്‍ക്കെവിടെ നേരം?

ഏതു്‌ വ്യവസ്ഥയുടെയും അടിസ്ഥാനപരമായ നിയമസംഹിതകള്‍ ഒന്നുകില്‍ താത്വികമായി പ്ലോസിബിള്‍ ആയിരിക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍, പ്രായോഗിക തലത്തിലെ അഗ്നിപരീക്ഷണങ്ങളെ അതിജീവിക്കാന്‍ അതിനു്‌ കഴിയണം. ഇതിനു്‌ രണ്ടിനും കഴിയാത്ത ഒരു സിദ്ധാന്തത്തിനു്‌, ‘തീപ്പൊരി പാറുന്ന’ ഫ്രെയ്സിയോളജിയുമായി നാടുചുറ്റി ജനങ്ങളെ കബളിപ്പിക്കുന്ന ഏതാനും നേതാക്കളുടെ പിന്നാലെ ‘കീജേയും’ ‘ഇങ്ക്വിലാബ് സിന്താബാദും’ വിളിച്ചുകൊണ്ടു്‌ നടക്കുന്ന ജനങ്ങളുടെയിടയിലല്ലാതെ, ചിന്താശേഷി കൈമോശം വന്നിട്ടില്ലാത്ത മനുഷ്യര്‍ ജീവിക്കുന്ന സമൂഹങ്ങളില്‍ ഏറെനാള്‍ നിലനില്‍ക്കാനാവില്ല. കമ്മ്യൂണിസം അധികാരത്തില്‍ വന്ന പാശ്ചാത്യരാജ്യങ്ങളില്‍ ഒരിടത്തും അതിനു്‌ അധികനാള്‍ പിടിച്ചു്‌ നില്‍ക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല എന്നതു്‌ ഇതിന്റെ തെളിവാണു്‌.

തൊണ്ണൂറുകളില്‍ ഒന്നിനു്‌ പിറകെ ഒന്നായി കിഴക്കന്‍ യൂറോപ്യന്‍ രാജ്യങ്ങളില്‍ നിന്നും വിടപറയാന്‍ കമ്മ്യൂണിസം നിര്‍ബന്ധിതമായപ്പോള്‍, പല പാര്‍ട്ടികളും, ‘പഴയ വീഞ്ഞു്‌ പുതിയ കുപ്പിയില്‍’ എന്നപോലെ, ‘ജനാധിപത്യ ഇടതു്‌’ എന്നും മറ്റുമുള്ള പുതിയ കുപ്പായം ധരിച്ചു്‌ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. അധികം താമസിയാതെ അവയില്‍ പലതും മാര്‍ക്സിയന്‍ സിദ്ധാന്തങ്ങളെ ഔദ്യോഗികമായി തള്ളിക്കളയാന്‍ നിര്‍ബന്ധിതരാവുകയും ചെയ്തു. പക്ഷേ, ഏതു്‌ ‘വിശ്വാസസത്യങ്ങളെയും’ പോലെ, മാര്‍ക്സിസവും അതു്‌ വേരുറച്ചുപോയ തലകളില്‍ നിന്നും നീക്കം ചെയ്യപ്പെടുക എന്നതു്‌ അത്ര എളുപ്പമായ കാര്യമല്ല. സാവകാശം, ഒരുപക്ഷേ തലമുറകള്‍ എടുത്തു്‌ മാത്രം സാദ്ധ്യമാവുന്ന ഒരു കാര്യമാണതു്‌. അഡിക്ഷന്റെ കാര്യത്തില്‍ മതം, മദ്യം, പുകവലി, മരുന്നുകള്‍ മുതലായവയുടെ അതേ കാറ്റഗറിയില്‍ വരുന്നതാണു്‌ മാര്‍ക്സിസവും. അതു്‌ ആ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ പ്രവചനസമാനമായ സ്വഭാവത്തില്‍ അന്തര്‍ലീനമായ കാര്യമാണു്‌.

കമ്മ്യൂണിസം നിലവില്‍ വന്ന ഏതു്‌ രാജ്യത്തിലാണു്‌ മാര്‍ക്സ് ഏറെ പാടിപ്പുകഴ്ത്തിയ കുറ്റമറ്റ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗം അധികാരത്തില്‍ വന്നതു്‌? അല്ലെങ്കില്‍, ലോകത്തില്‍ എവിടെയാണു്‌ മാര്‍ക്സ് വിഭാവനം ചെയ്തവിധത്തിലുള്ള കമ്മ്യൂണിസം ഇന്നു്‌ നിലവിലുള്ളതു്‌? നോര്‍ത്ത് കൊറിയയില്‍ വാഴുന്ന ‘കിം’ കമ്മ്യൂണിസം? അതിനെപ്പറ്റി ഒരു വാക്കുപോലും നഷ്ടപ്പെടുത്താതിരിക്കുന്നതാണു്‌ നല്ലതു്‌. പിന്നെയുള്ളതു്‌, ഒരു ലോകമഹാശക്തി എന്ന നിലയിലേക്കു്‌ മിക്കവാറും വളര്‍ന്നുകഴിഞ്ഞ ചൈനയിലെ ‘മാവോ’ കമ്മ്യൂണിസമാണു്‌. ജനത്തിന്റെ കണ്ണുവെട്ടിക്കുന്നതിനായി രാജ്യത്തെ പ്രമുഖസ്ഥാനങ്ങളില്‍ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്ന മാര്‍ക്സ്, എംഗല്‍സ്, സ്റ്റാലിന്‍, ലെനിന്‍, മാവോ എന്നീ അഞ്ചു്‌ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് അവതാരദൈവങ്ങളുടെ (‘ഫൈവ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് ഫാന്റാസ്റ്റിക്കുകള്‍’ എന്നും വേണമെങ്കില്‍ പറയാം) പൂര്‍ണ്ണകായവും അര്‍ദ്ധകായവുമായ ഏതാനും പ്രതിമകളും, ഗവണ്മെന്റ് ചിലവില്‍ നാടുനീളെ പാറിപ്പറക്കുന്ന കുറെയേറെ ചുവന്ന കൊടികളും ഒഴിവാക്കിയാല്‍, മാര്‍ക്സിയന്‍ അര്‍ത്ഥത്തിലുള്ള എന്തു്‌ കമ്മ്യൂണിസമാണു്‌ ഇന്നു്‌ ചൈനയില്‍ കാണാന്‍ കഴിയുന്നതു്‌? പാര്‍ട്ടിക്കു്‌ ഹാലേലുയ്യാ പാടുന്നവയൊഴികെ, വിമര്‍ശനത്തിന്റെ പരിധിയില്‍ പെടുന്ന കലാപരമോ, സാഹിത്യപരമോ, അഭിപ്രായപരമോ ആയ ഏതു്‌ കാര്യത്തിലാണു്‌ അവിടെ സ്വാതന്ത്ര്യം നിലവിലുള്ളതു്‌? മാര്‍ക്സിന്റെ കാലത്തേതിനോടു്‌ താരതമ്യം ചെയ്യാവുന്ന വിധം ഇന്‍ഡസ്റ്റ്റിയല്‍ പ്രൊലെറ്റേറിയറ്റ് ചൂഷണം ചെയ്യപ്പെടുന്നതും, ‘ക്യാപ്പിറ്റലിന്റെ’ സുഗമമായ വളര്‍ച്ചക്കുവേണ്ടി ചേരിപ്രദേശവാസികളായ തൊഴിലാളികള്‍ കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതും, പലപ്പോഴും മാസ്ക് ധരിച്ചുകൊണ്ടുമാത്രം പുറത്തിറങ്ങാന്‍ കഴിയുന്ന തരത്തിലുള്ള പരിസരമലിനീകരണവുമെല്ലാം ഒരുമിച്ചു്‌ കാണണമെങ്കില്‍ ഇന്നു്‌ ചൈനയില്‍ പോകണം എന്നതല്ലേ അവസ്ഥ?

മാര്‍ക്സ് വിഭാവനം ചെയ്തപോലെ, പ്രൈവറ്റ് പ്രോപ്പര്‍ട്ടിയും തൊഴില്‍ വിഭജനവും ഇല്ലാത്ത സാമൂഹികവ്യവസ്ഥിതിയാണോ ഇന്നു്‌ ചൈനയില്‍ നിലവിലിരിക്കുന്നതു്‌? ‘ജനകീയവും’ ‘സാംസ്കാരികവും’ ആയ വിപ്ലവങ്ങള്‍ വഴി ലക്ഷക്കണക്കിനു്‌ മനുഷ്യര്‍ കൊല ചെയ്യപ്പെട്ടതു്‌, ഇല്ലാതാക്കാന്‍ ശ്രമിച്ച അതേ സാമൂഹികദൂഷ്യങ്ങള്‍ വീണ്ടും നടപ്പില്‍ വരുത്താനായിരുന്നെങ്കില്‍ ആ ‘വിപ്ലവസ്വര്‍ഗ്ഗത്തിനെ’ കമ്മ്യൂണിസം എന്നു്‌ വിളിക്കുന്നതില്‍ എന്തു്‌ നീതീകരണമാണുള്ളതു്‌? ചുരുക്കത്തില്‍, വേരൂന്നാന്‍ അവസരം ലഭിച്ച എല്ലാ രാജ്യങ്ങളില്‍ നിന്നും ഒന്നുകില്‍ മാര്‍ക്സിസം കെട്ടുകെട്ടേണ്ടിവന്നു, അല്ലെങ്കില്‍ അവിടങ്ങളില്‍ ഇന്നു്‌ നിലവിലിരിക്കുന്നതു്‌ മാര്‍ക്സിയന്‍ മാതൃകയിലുള്ള ഭരണമല്ല.

1979-ല്‍ ജനസംഖ്യ പരിമിതപ്പെടുത്തുന്നതിനായി ചൈന നടപ്പാക്കിയ ‘വണ്‍ ചൈല്‍ഡ് പോളിസി’ ഭാരതത്തില്‍ ആയിരുന്നെങ്കിലത്തെ അവസ്ഥയെപ്പറ്റി ഭാരതീയര്‍ക്കു്‌ ആലോചിച്ചു്‌ നോക്കാവുന്നതാണു്‌. 2002 മുതല്‍ ഈ നിയമത്തില്‍ ചില ‘ഇളവുകള്‍’ അനുവദിച്ചുവെങ്കിലും, ഇന്നും പ്രാബല്യത്തിലുള്ള ആ നിയമം 1979-ല്‍ 79 ലക്ഷവും, 1982-ല്‍ 124 ലക്ഷം അബോര്‍ഷനുകള്‍ക്കുമാണു്‌ വഴിവച്ചതു്‌! അബോര്‍ട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടതില്‍ അധികവും പെണ്‍കുഞ്ഞുങ്ങളായിരുന്നു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റുകളായ സ്ത്രീവിമോചനക്കാര്‍ക്കു്‌ അഭിമാനിക്കാം!

‘കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ്’ അല്ലാത്തവരെ ജനങ്ങളില്‍ നിന്നും ഉന്മൂലനം ചെയ്തശേഷം അവശേഷിക്കുന്ന ‘മിണ്ടാപ്രാണികളെ’ നിയന്ത്രിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ഭരണം ജനങ്ങളുടെ ആധിപത്യമല്ല, അതു്‌ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റുകളുടെ ആധിപത്യം മാത്രമാണു്‌. സ്വതന്ത്രലോകത്തു്‌ സംഭവിക്കുന്നതെന്തെന്നു്‌ ജനങ്ങള്‍ അറിയാതിരിക്കാന്‍ അവരെ തളച്ചിടാന്‍ മതിലുകള്‍ പണിതീര്‍ക്കാന്‍ പോലും മടി കാണിച്ചിട്ടില്ലാത്ത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് സ്വേച്ഛാധിപത്യം! മാര്‍ക്സിയന്‍ ആദര്‍ശങ്ങളില്‍ അധിഷ്ഠിതമായി സര്‍വ്വതന്ത്രസ്വതന്ത്രരായി മാറുമ്പോള്‍ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗം കൈവരിക്കുന്ന ആധിപത്യത്തിന്റെ മുഖമാണിതെന്നു്‌ ചിന്തിക്കാന്‍ അത്ര എളുപ്പമല്ല എന്നറിയാമെങ്കിലും ഒന്നു്‌ ശ്രമിച്ചുനോക്കുന്നതില്‍ തെറ്റുണ്ടാവാന്‍ വഴിയില്ല. തെറ്റായ ഒരു രാഷ്ട്രീയവ്യവസ്ഥിതിക്കു്‌ എത്ര അനായാസമായി ഒരു സമൂഹത്തെ നശിപ്പിക്കാന്‍ കഴിയുമെന്നതിന്റെ ഏറ്റവും നല്ല രണ്ടു്‌ ഉദാഹരണങ്ങളാണു്‌ പഴയ കിഴക്കന്‍ ജര്‍മ്മനിയും ഇന്നത്തെ ഉത്തരകൊറിയയും. രണ്ടായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടു്‌, രണ്ടു്‌ വ്യവസ്ഥിതികള്‍ സ്വീകരിച്ച രണ്ടു്‌ രാജ്യങ്ങള്‍! പഴയ കിഴക്കന്‍ ജര്‍മ്മന്‍ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെയും അവയുടെ ഇന്നത്തെയും അവസ്ഥകള്‍ കാണാനും അറിയാനും കഴിഞ്ഞിട്ടുള്ളവര്‍ക്കു്‌ വ്യവസ്ഥിതികള്‍ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസത്തിനു്‌ ഒരു സമൂഹത്തില്‍ വരുത്താന്‍ കഴിയുന്ന നല്ലതും ചീത്തയുമായ മാറ്റങ്ങളുടെ യഥാര്‍ത്ഥമായ ഒരു ചിത്രം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ടാവണം.

ഒരു സിദ്ധാന്തം എന്ന നിലയില്‍ താത്വികമായും മാര്‍ക്സിസം പ്ലോസിബിള്‍ അല്ല എന്നതാണു്‌ സത്യം. ഒരു പ്രധാനകാര്യം ഞാന്‍ മുകളില്‍ സൂചിപ്പിച്ചിരുന്നു. ചരിത്രം നാച്ചുറല്‍ സയന്‍സിന്റെ കുപ്പായം അണിയുമ്പോഴും, നേരെമറിച്ചു്‌ സംഭവിക്കുമ്പോഴും, അവ അവയുടെ കോമ്പിറ്റെന്‍സിന്റെ പരിധി ലംഘിക്കുകയാണു്‌ ചെയ്യുന്നതു്‌. പ്രകൃതിയും, മനുഷ്യരും, ദൈവങ്ങളും, മതങ്ങളും, ആശയങ്ങളും, ചരിത്രപുരുഷന്മാരും/-സ്ത്രീകളും, വംശങ്ങളും വര്‍ഗ്ഗങ്ങളും, സാമൂഹിക-, സമുദായികവളര്‍ച്ചയും തളര്‍ച്ചയും എല്ലാമായി കൂടിക്കുഴഞ്ഞു്‌ പ്രവചനാതീതമായി സമൂഹങ്ങളില്‍ സംഭവിക്കുന്ന പ്രതിപ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ വഴി ഉയര്‍ച്ചകളിലൂടെയും താഴ്ച്ചകളിലൂടെയും കടന്നുപോയിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ലോകചരിത്രത്തില്‍ നിന്നും മാര്‍ക്സ് ചെയ്തതുപോലെ ‘ഇക്കോണമി’ എന്നൊരു ഘടകത്തെ മാത്രം അടര്‍ത്തിയെടുത്താല്‍ സംഭവിക്കുന്നതു്‌ ആകെമൊത്തം ചരിത്രത്തിന്റെയും വക്രീകരണം മാത്രമായിരിക്കും. ആ ഒരു ഘടകത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തില്‍ ചരിത്രത്തിന്റെ ഭാവി “നാച്ചുറല്‍ സയന്‍സിന്റെ കൃത്യതയോടെ” പ്രവചിക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചാല്‍ ലഭിക്കുന്ന ഫലത്തെപ്പറ്റി കൂടുതല്‍ എന്തെങ്കിലും പറയേണ്ടതുണ്ടെന്നു്‌ തോന്നുന്നില്ല.

മാര്‍ക്സിന്റെ പ്രവചനപ്രകാരം, ക്യാപ്പിറ്റലിസം ആന്തരികമായി ജീര്‍ണ്ണിക്കുകയും, പ്രോലെറ്റേറിയറ്റ് ദുരിതത്തിന്റെ അടിത്തട്ടില്‍ എത്തുകയും ചെയ്യുമ്പോഴാണു്‌ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗവിപ്ലവം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെടുന്നതു്‌! ‘ദസ് കാപ്പിറ്റലിന്റെ’ അടിത്തൂണുതന്നെ ഈ ഉരുക്കുനിയമമാണു്‌! വ്യാവസായികമായി പുരോഗതി പ്രാപിച്ച സമൂഹങ്ങളില്‍, ചരിത്രപരമായ ‘അനിവാര്യതയുടെ’ ഫലമായി തുടങ്ങേണ്ട മാര്‍ക്സിയന്‍ സായുധവിപ്ലവം! ഇന്‍ഡസ്റ്റ്റിയല്‍ പ്രോലെറ്റേറിയറ്റും ബൂര്‍ഷ്വാസിയും ക്യാപ്പിറ്റലിസ്റ്റും ഇല്ലാത്ത ഒരു സമൂഹത്തില്‍ വിപ്ലവം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെടുക എന്നതു്‌ മാര്‍ക്സിയന്‍ സിദ്ധാന്തപ്രകാരം സങ്കല്പാതീതമായ ഒരു കാര്യമാണു്‌. പക്ഷേ, ഇന്‍ഡസ്ട്റിയല്‍ നേഷനുകളില്‍ ഉള്ള പ്രോലെറ്റേറിയറ്റിനു്‌, കാലില്‍ പൊട്ടിച്ചെറിയേണ്ട ചങ്ങലയുമായാണു്‌ തങ്ങള്‍ നടക്കുന്നതെന്ന ബോധം ഉണ്ടാവാത്തതുകൊണ്ടോ, അല്ലെങ്കില്‍ ഉണ്ടാക്കിയെടുക്കാന്‍ മാര്‍ക്സിയന്‍ സിദ്ധാന്തത്തിനു്‌ കഴിയാത്തതുകൊണ്ടോ, മാര്‍ക്സ് പ്രവചിച്ചതുപോലെയും, പ്രതീക്ഷിച്ചതുപോലെയും വ്യാവസായികരാഷ്ട്രങ്ങളില്‍ തൊഴിലാളിവിപ്ലവം വന്നില്ല. മാര്‍ക്സിന്റെ കണക്കുകൂട്ടലുകളെല്ലാം തെറ്റിച്ചുകൊണ്ടു്‌ അതു്‌ ആദ്യം സംഭവിച്ചതു്‌ അക്കാലത്തു്‌ വ്യാവസായികമായി വളരെ പിന്നാക്കാവസ്ഥയിലായിരുന്ന റഷ്യയിലായിരുന്നു. അതിനെപ്പറ്റി 1858 ഒക്ടോബര്‍ 8-നു്‌ മാര്‍ക്സ് എംഗല്‍സിനു്‌ എഴുതി: “It is some consolation at least that the revolution has begun in Russia”. ലോകത്തില്‍ എവിടെയെങ്കിലും സാമ്പത്തികമോ സാമൂഹികമോ ആയ പ്രതിസന്ധികള്‍ രൂപമെടുക്കുന്നു എന്നു്‌ കേട്ടാല്‍ ഉടനെ അതൊരു വിപ്ലവമായി മാറുമെന്നും, മാറണമെന്നും ആഗ്രഹിച്ചിരുന്ന മാര്‍ക്സിനു്‌ ദീര്‍ഘകാലത്തെ കാത്തിരുപ്പിനു്‌ ശേഷം ആദ്യമായി ഒരു ‘വിപ്ലവവാര്‍ത്ത’ കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ ‘കൊണ്‍സൊലേഷന്‍’ തോന്നിയില്ലെങ്കിലല്ലേ അത്ഭുതപ്പെടേണ്ടതുള്ളു?

അതുപോലെ, സ്വകാര്യമൂലധനവും തൊഴില്‍ വിഭജനവും ഇല്ലാതിരുന്ന, പറുദീസാതുല്യമായ ഒരു ആദികമ്മ്യൂണിസം മാര്‍ക്സ് വിശ്വസിക്കുന്നതുപോലെ ലോകത്തില്‍ ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടില്ല. മനുഷ്യര്‍ പാറക്കല്ലുകള്‍ കൊണ്ടു്‌ പണിയായുധങ്ങള്‍ നിര്‍മ്മിക്കാന്‍ തുടങ്ങിയ ശിലായുഗത്തിനും മുന്നേ, മാര്‍ക്സിയന്‍ കാഴ്ചപ്പാടില്‍ ആദിപാപം പോലെ ‘ഭീകരമായ’ തൊഴില്‍ വിഭജനം ഉണ്ടായിരുന്നു. ലൈംഗികമായി വംശവര്‍ദ്ധനവു്‌ നടത്തുന്നവരാണു്‌ മനുഷ്യവര്‍ഗ്ഗം എന്നതിനാല്‍, ആദിമനുഷ്യര്‍ക്കുപോലും ‘തൊഴിലുകള്‍’ പരസ്പരം പങ്കുവക്കാതെ നിലനില്‍ക്കാന്‍ സാധിക്കുമായിരുന്നില്ല എന്നറിയാത്തതു്‌ ഒരുപക്ഷേ മാര്‍ക്സിനു്‌ മാത്രമായിരിക്കണം. വര്‍ഗ്ഗങ്ങള്‍ ഇല്ലാതിരുന്ന, തൊഴില്‍ വിഭജനം ഇല്ലാതിരുന്ന, സ്വാതന്ത്ര്യവും സമത്വവും നിലനിന്നിരുന്ന ആദികമ്മ്യൂണിസത്തിന്റെ ഒരു ലോകം ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നു്‌ ചിന്തിക്കാന്‍ യഥാര്‍ത്ഥലോകവുമായി ബന്ധമോ വേണ്ടത്ര ചരിത്രജ്ഞാനമോ ഇല്ലാതെ സ്റ്റഡിറൂമിലിരുന്നു്‌ വിപ്ലവത്തിന്റെ സാദ്ധ്യതാചിത്രങ്ങള്‍ മാത്രം വരയ്ക്കുന്ന ഒരാള്‍ക്കു്‌ മാത്രമേ കഴിയൂ.

മാര്‍ക്സിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടില്‍, തൊഴില്‍വിഭജനവും സ്വകാര്യമൂലധനവുമാണു്‌ ലോകത്തിലെ സകല തിന്മകളുടെയും അടിസ്ഥാനം. ക്യാപ്പിറ്റല്‍, അഥവാ പണം (മാര്‍ക്സിന്റെ ഭാഷയില്‍ ‘പൊതുവേശ്യ’) തൊഴിലാളിയെ മനുഷ്യന്‍ അല്ലാതാക്കുന്നു! തൊഴില്‍ വഴി സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്ന ഉത്പന്നത്തില്‍ നിന്നും, തന്റെ സഹമനുഷ്യരില്‍ നിന്നും മാത്രമല്ല, തൊഴിലാളി അവനില്‍ നിന്നുതന്നെ അന്യനായിത്തീരുന്നു, ചുരുക്കത്തില്‍, അവനു്‌ അന്യവത്കരണം (alienation) സംഭവിക്കുന്നു! തൊഴിലാളിക്കു്‌ സംഭവിക്കുന്ന ഈ അന്യവത്കരണത്തിന്റെ മാര്‍ക്സിയന്‍ ഡിഡക്ഷന്‍ വായിച്ചാല്‍, ഒരിക്കലും മറ്റു്‌ തൊഴിലാളികള്‍ക്കൊപ്പം ഒരു ഫാക്ടറിയിലോ തൊഴില്‍ശാലയിലോ നിന്നു്‌ ജോലി ചെയ്തു്‌ ഉപജീവിച്ചിട്ടില്ലാത്ത മാര്‍ക്സിനെ വ്യക്തമായി കാണാന്‍ സാധിക്കും. കൊളോണില്‍ നിന്നും പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്ന ഒരു റാഡിക്കല്‍ പത്രമായ Rheinische Zeitung എന്ന ന്യൂസ് പേപ്പറിന്റെ ചീഫ് എഡിറ്ററായി ജോലി ചെയ്തിരുന്ന ഏതാനും മാസങ്ങളൊഴികെ, ജീവിതത്തിലൊരിക്കലും അദ്ധ്വാനം വഴി പണമുണ്ടാക്കി ജീവിച്ചിട്ടില്ലാത്ത മാര്‍ക്സ്! Rheinische Zeitung-ല്‍ ജോലി ചെയ്തിരുന്നപ്പോള്‍ കമ്മ്യൂണിസത്തെ, ‘കഴുകാത്ത നഗ്നത’ എന്നും, പീരങ്കി കൊണ്ടു്‌ മറുപടി കൊടുക്കേണ്ട ‘യഥാര്‍ത്ഥ അപകടം’ എന്നുമൊക്കെ വിളിച്ചു്‌ തകര്‍ക്കാന്‍ ശ്രമിച്ച മാര്‍ക്സ്‌!

മാര്‍ക്സും എംഗല്‍സും കമ്മ്യൂണിസത്തിലേക്കു്‌ മാനസാന്തരപ്പെട്ടതു്‌ പ്രധാനമായും മോസെസ് ഹെസ്സിന്റെ സ്വാധീനത്താലായിരുന്നു. ഡയലെക്റ്റിക്കല്‍ ഐഡിയലിസം എന്ന ഹേഗെലിയന്‍ തിയറി ഡയലെക്റ്റിക്കല്‍ മെറ്റീരിയലിസം എന്ന തിയറിയായി രൂപാന്തരം പ്രാപിക്കാനുള്ള പ്രചോദനം മാര്‍ക്സിനു്‌ ലഭിച്ചതും ഹെസ്സില്‍ നിന്നായിരുന്നു. പക്ഷേ, മാര്‍ക്സിയന്‍ വീക്ഷണം പോലെ, ഇക്കോണമിയെയും വര്‍ഗ്ഗസമരത്തെയുമല്ല, വംശീയവും ദേശീയവുമായ കാരണങ്ങളാണു്‌ ചരിത്രഗതിയുടെ നിര്‍ണ്ണായകഘടകങ്ങളായി ഹെസ്സ് വിലയിരുത്തിയതു്‌.

‘അന്യവത്കരണം’ എന്ന ആശയം മാര്‍ക്സ് ഹേഗെലില്‍ നിന്നും ഏറ്റെടുക്കുകയായിരുന്നു. പക്ഷേ, ഹേഗെലിന്റെ ചിന്തയില്‍ പ്രഭു-ഭൃത്യബന്ധം മാര്‍ക്സിന്റേതില്‍ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു. വസ്തുക്കള്‍ രൂപീകരിക്കുകയും നിര്‍മ്മിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഭൃത്യന്‍ അതുവഴി നേടുന്നതു്‌ സ്വയം രൂപവത്കരണവും വിദ്യാഭ്യാസവുമായതിനാല്‍, തൊഴില്‍ എന്നതു്‌ അവനെ സംബന്ധിച്ചു്‌, മാര്‍ക്സ് ചിന്തിച്ചതുപോലെ, ഒരു സ്വയം നഷ്ടപ്പെടുത്തലല്ല, സ്വയം നേടലാണു്‌. മാര്‍ക്സിന്റെ തൊഴിലാളി തൊഴില്‍ ചെയ്യാന്‍ നിര്‍ബന്ധിക്കപ്പെടുന്നവനാണു്‌, അവന്‍ സ്വേച്ഛയാലല്ല തൊഴില്‍ ചെയ്യുന്നതു്‌, തൊഴില്‍ അവനു്‌ ബാഹ്യമായ ഒന്നായതിനാല്‍ അതു്‌ അവന്റേതല്ല, അവന്റെ സത്തയുടെ ഭാഗമല്ല, തൊഴില്‍ അവനെ ഭാഗ്യവാനാക്കുന്നില്ല, നിര്‍ഭാഗ്യവാനാക്കുന്നു, തൊഴില്‍ ആത്മബലിയാണു്‌, ആത്മപീഡനമാണു്‌ … … അങ്ങനെ പോകുന്നു തൊഴിലിനെതിരെ വാരിയെറിയുന്ന മാര്‍ക്സിയന്‍ മുദ്രാവാക്യങ്ങള്‍!

“… … തത്വചിന്തയില്‍ അറിയേണ്ടതായ സത്യം, ഹെഗെലിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടില്‍, ഒരിക്കല്‍ കണ്ടെത്തിയാല്‍ കാണാപ്പാഠം പഠിക്കേണ്ട ആവശ്യം മാത്രമുള്ള, പൂര്‍ത്തീകരിക്കപ്പെട്ട ഏതാനും ഡോഗ്മാറ്റിക്ക് പ്രസ്താവനകളുടെ ഒരു ശേഖരമല്ല; സത്യം കുടികൊള്ളുന്നതു്‌ അറിയല്‍ എന്ന പ്രക്രിയയില്‍തന്നെയാണു്‌, പരമമായ സത്യം (absolute truth) എന്നു്‌ വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു ബിന്ദുവില്‍ എത്തിച്ചേര്‍ന്നു്‌, മുന്നോട്ടു്‌ പോകാന്‍ കഴിയാതെ, നേടിയെടുത്ത ആ അന്തിമസത്യത്തെപ്പറ്റി വിസ്മയപ്പെട്ടുകൊണ്ടു്‌ കൈകള്‍ മടിയില്‍ വച്ചു്‌ വിശ്രമിക്കുന്ന ഒന്നല്ല, ദീര്‍ഘകാലത്തിലെ വളര്‍ച്ചയിലൂടെ താഴെ നിന്നും മുകളിലെ പടികളിലേക്കു്‌ ആരോഹണം ചെയ്യുന്ന ശാസ്ത്രം. … … മനുഷ്യരാശിയുടെ അന്തിമവും സമ്പൂര്‍ണ്ണവുമായ ഒരു അവസ്ഥയിലെത്തി ലോകചരിത്രം പൂര്‍ത്തീകരിക്കപ്പെടുക എന്നതും സംഭവ്യമായ കാര്യമല്ല; സമ്പൂര്‍ണ്ണമായ ഒരു സമൂഹം, സമ്പൂര്‍ണ്ണമായ ഒരു രാഷ്ട്രം മുതലായവയെല്ലാം മനുഷ്യഭാവനയില്‍ മാത്രം നിലനില്‍ക്കാന്‍ കഴിയുന്ന കാര്യങ്ങളാണു്‌; അതിനു്‌ വിപരീതമായി, ഒന്നിനു്‌ പുറകെ ഒന്നായി സംഭവിക്കുന്ന ചരിത്രപരമായ അവസ്ഥകള്‍, താഴെനിന്നും മുകളിലേക്കുള്ള മനുഷ്യസമൂഹത്തിന്റെ അനന്തമായ വളര്‍ച്ചയിലെ നശ്വരമായ കോണിപ്പടികള്‍ മാത്രമാണു്‌. ഓരോ പടിയും ആവശ്യമാണു്‌, അഥവാ അതിന്റെ ഉത്ഭവത്തിനു്‌ കാരണഭൂതമായ കാലഘട്ടത്തിലും, അന്നത്തെ അനിവാര്യതകളിലും അതിനു്‌ നീതീകരണമുണ്ടു്‌. പക്ഷേ, കാലക്രമത്തില്‍ അതിന്റെ മടിത്തട്ടില്‍ നിന്നുതന്നെ പുതിയതും ഉന്നതവുമായ അനിവാര്യതകള്‍ രൂപമെടുക്കുമ്പോള്‍ അതു്‌ കാലഹരണപ്പെടുകയും നീതീകരണമില്ലാതാകുകയും കൂടുതല്‍ ഉയര്‍ന്ന പടിക്കുവേണ്ടി സ്ഥാനമൊഴിയുകയും ചെയ്യാതെ തരമില്ല. ഈ പുതിയ പടിയുടെയും വിധി കാലാന്തരത്തില്‍ ക്ഷയിക്കാനും നശിക്കാനും അതിനേക്കാള്‍ പുതിയതിനു്‌ രൂപം നല്‍കാനും അതിനുവേണ്ടി വഴിമാറാനുമാണു്‌. … … ഈ ഡയലെക്റ്റിക്കല്‍ ഫിലോസഫി അന്തിമവും പരമവുമായ സത്യത്തെസംബന്ധിച്ചുള്ള എല്ലാ സങ്കല്പങ്ങള്‍ക്കും അതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള എല്ലാ മാനുഷികാവസ്ഥകള്‍ക്കും അന്ത്യം കുറിക്കുന്നു. അന്തിമമോ, പരമമോ, വിശുദ്ധമോ ആയ ഒന്നിനും അതിന്റെ മുന്നില്‍ പിടിച്ചുനില്‍ക്കാനാവില്ല. നശ്വരതയാണതിന്റെ മുഖമുദ്ര. ചിന്തിക്കുന്ന മനസ്സിലെ പ്രതിഫലനം മാത്രമായ, ഇടതടവില്ലാത്ത രൂപമെടുക്കലും നശിക്കലും, താഴ്ന്നതില്‍ നിന്നും ഉയര്‍ന്നതിലേക്കുള്ള അവസാനമില്ലാത്ത വളര്‍ച്ചയുമല്ലാതെ മറ്റൊന്നിനും അതിനു്‌ മുന്നില്‍ നിലനില്‍പ്പില്ല”. – (Friedrich Engels: Ludwig Feuerbach und der Ausgang der klassischen deutschen Philosophie)

ചരിത്രത്തിന്റെ കുത്തിയൊഴുക്കില്‍ മാര്‍ക്സിന്റെയെന്നല്ല, ആരുടെയും ‘ഉരുക്കുനിയമങ്ങള്‍ക്കു്‌’ പിടിച്ചുനില്‍ക്കാനാവില്ല എന്നറിയാന്‍ എംഗല്‍സ് ഇവിടെ വിവരിച്ചിരിക്കുന്ന ഡയലെക്റ്റിക്കല്‍ സിസ്റ്റത്തിന്റെ ഗതിയെ മാര്‍ക്സിന്റെയും (എംഗല്‍സിന്റെയും) ഡയലെക്റ്റിക്കല്‍ മെറ്റീരിയലിസത്തില്‍ പ്രയോഗിച്ചു്‌ നോക്കുക മാത്രമേ വേണ്ടൂ.

 

മുദ്രകള്‍: , , ,

മാര്‍ക്സിസവും മനുഷ്യത്വവും

ഏതുതരം രക്ഷാവാഗ്ദാനങ്ങളും മനുഷ്യര്‍ക്കു്‌ ആകര്‍ഷണീയമായി തോന്നുന്നവയാണു്‌. അവ കൂടുതല്‍ ചിന്തയുടെയൊന്നും ആവശ്യമില്ലാത്തവിധത്തിലും അവതരിപ്പിക്കപ്പെടാന്‍ കഴിയുന്നവയാണെങ്കില്‍ പ്രത്യേകിച്ചും. സ്വര്‍ഗ്ഗത്തിലേക്കു്‌ പോയ യേശു പാപികള്‍ക്കു്‌ നരകത്തിലേക്കും പാപമില്ലാത്തവര്‍ക്കു്‌ സ്വര്‍ഗ്ഗത്തിലേക്കും വിസ നല്‍കാനായി മേഘത്തില്‍ കയറി ഇന്നോ നാളെയോ മടങ്ങിവരും എന്നു്‌ രണ്ടായിരം വര്‍ഷങ്ങളിലൂടെ വിശ്വസിച്ചാലും മടുപ്പില്ലാതെ പിന്നെയും അതിനായി കാത്തിരിക്കുന്നവരാണു്‌ മനുഷ്യര്‍. ഒരിക്കല്‍ വിപ്ലവങ്ങളുടെ വിപ്ലവമായ ഒരു മഹാവിപ്ലവത്തിലൂടെ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗം ലോകാധികാരം പിടിച്ചുപറ്റുമെന്നും അപ്പോള്‍ “നമ്മള്‍ കൊയ്യുന്ന വയലെല്ലാം നമ്മുടെതാകുമെന്നും” മറ്റുമുള്ള വാഗ്ദാനങ്ങള്‍ ചെറുമികള്‍ക്കും മനസ്സിലാക്കാന്‍ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവയല്ല. അതിനാല്‍, അതുപോലൊരു സുവര്‍ണ്ണകാലത്തിനുവേണ്ടി കാത്തിരിക്കുക എന്നതു്‌ അവര്‍ക്കു്‌ അത്ര ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യം ആയിരിക്കാനും വഴിയില്ല.

മാര്‍ക്സിന്റെ കാലത്തെ ഇന്‍ഡസ്റ്റ്റിയല്‍ പ്രോലെറ്റേറിയറ്റില്‍ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, ഭാരതം പോലുള്ള ഒരു കാര്‍ഷികരാജ്യത്തില്‍ നാലുമൂടു്‌ കപ്പയും ഇത്തിരി പച്ചക്കറികളുമൊക്കെ നട്ടു്‌ ജീവന്‍ നിലനിര്‍ത്താന്‍ മാത്രമല്ല, അതു്‌ സാദ്ധ്യമാക്കിയതിനു്‌ ഈശ്വരനോടു്‌ നന്ദിപറയാനും ഭൂരിപക്ഷം ജനങ്ങള്‍ക്കും കഴിയും, കഴിയുന്നുണ്ടു്‌. നേരേമറിച്ചു്‌, ഒരു ജോലിയില്ലാതെ വീട്ടുവാടക നല്‍കാനും, നിത്യാഹാരമായ റൊട്ടി വാങ്ങാനുമൊക്കെ നാലു്‌ ഭിത്തികള്‍ക്കുള്ളില്‍ ജീവന്‍ നിലനിര്‍ത്താന്‍ നിര്‍ബന്ധിതരായിരുന്ന പത്തൊന്‍പതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ യൂറോപ്പിലെ ഇന്‍ഡസ്റ്റ്റിയല്‍ പ്രോലെറ്റേറിയറ്റിനു്‌ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. ഇന്നു്‌, ചുരുങ്ങിയപക്ഷം (കമ്മ്യൂണിസം ഒരിക്കലും അധികാരത്തില്‍ വന്നിട്ടില്ലാത്ത) പശ്ചിമയൂറോപ്യന്‍ രാജ്യങ്ങളിലെങ്കിലും, മനുഷ്യര്‍ക്കു്‌ തൊഴിലില്ലായ്മാവേതനം, സോഷ്യല്‍ ഹെല്പ് മുതലായ സാമൂഹികമായ സുരക്ഷിതത്വം നിയമപരമായി ലഭ്യമാണു്‌. പ്രത്യയശാസ്ത്രം തങ്ങളുടെ എല്ലാ പ്രശ്നങ്ങള്‍ക്കും പരിഹാരമേകും എന്ന സോഷ്യലിസ്റ്റ് സ്വപ്നവുമായി കാത്തിരിക്കാതെ മനുഷ്യാദ്ധ്വാനത്തിലൂടെ സമ്പദ്സമൃദ്ധി കൈവരിച്ച രാജ്യങ്ങള്‍. മാര്‍ക്സിന്റെ കാലത്തെ ക്യാപ്പിറ്റലിസമോ, ഇന്‍ഡസ്റ്റ്റിയല്‍ പ്രോലെറ്റേറിയറ്റോ ഇന്നു്‌ പശ്ചിമയൂറോപ്യന്‍ രാജ്യങ്ങളില്‍ ഇല്ല. വിദ്യാഭ്യാസമോ തൊഴില്‍ പരിശീലനമോ ഇല്ലാതെ യാന്ത്രികമായി ജോലി ചെയ്തിരുന്ന പത്തൊന്‍പതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗം ഇന്നു്‌ എഞ്ചിനിയേഴ്സിനും, ടെക്നീഷ്യന്‍സിനും, തിയറി സഹിതമുള്ള തൊഴില്‍ പരിശീലനം ലഭിച്ച മറ്റെത്രയോ തൊഴിലാളിവിഭാഗങ്ങള്‍ക്കും വേണ്ടി വഴിമാറിക്കഴിഞ്ഞു. വിരലിലെണ്ണാവുന്ന ഏതാനും മാര്‍ക്സിസ്റ്റുകളുടെ തലയിലല്ലാതെ, പശ്ചിമയൂറോപ്പില്‍ ഇന്നു്‌ ഏതു്‌ മേഖലയിലാണു്‌ മുതലാളി തൊഴിലാളി എന്ന വ്യത്യാസം ദര്‍ശിക്കാന്‍ കഴിയുന്നതു്‌? ആഹാരരീതികളില്‍? വസ്ത്രധാരണത്തില്‍? വ്യക്തികളും സമൂഹവും തമ്മിലുള്ള ഇന്ററാക്ഷനുകളില്‍? മാര്‍ക്സിന്റെ എല്ലാ കണക്കുകൂട്ടലുകളെയും തെറ്റിച്ചുകൊണ്ടു്‌, പശ്ചിമയൂറോപ്പിലെ പഴയ പ്രോലെറ്റേറിയറ്റ് ദുരിതങ്ങളുടെ നടുക്കടലിലേക്കു്‌ വീണ്ടും വീണ്ടും താഴുകയായിരുന്നില്ല, അവര്‍ സമൂഹത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിലേയ്ക്കു്‌ ഇന്റഗ്രേറ്റ് ചെയ്യപ്പെടുകയായിരുന്നു.

മാര്‍ക്സിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടില്‍ അതായിരുന്നു വിപ്ലവങ്ങളുടെ വിപ്ലവമായ തൊഴിലാളിവിപ്ലവം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെടുന്നതിനുള്ള മുന്‍ നിബന്ധന: കൂടുതല്‍ ലാഭത്തിനു്‌ വേണ്ടിയുള്ള ചൂഷണത്തിനിടയില്‍ പ്രതിസന്ധികള്‍ പെരുകി ആന്തരികമായി സ്വയം നശിക്കുന്ന ക്യാപ്പിറ്റലിസം ഒരുവശത്തു്‌, ദുരിതങ്ങള്‍ പെരുകിപ്പെരുകി ഇനിയൊട്ടും പെരുകാനില്ലാത്ത അവസ്ഥയിലെത്തുമ്പോള്‍ ഒരു പ്രകൃതിനിയമം പോലെ അനിവാര്യമായ സോഷ്യലിസ്റ്റ് വിപ്ലവത്തിനു്‌ ഇറങ്ങിപ്പുറപ്പെട്ടു്‌ വിജയശ്രീലാളിതരാവുന്ന സര്‍വ്വലോകതൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗം മറുവശത്തു്‌! രണ്ടുവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെയും പ്രവൃത്തി – ക്യാപ്പിറ്റലിസ്റ്റ് പ്രോലെറ്റേറിയറ്റിനെ അടിമയാക്കുന്നതും, പ്രോലെറ്റേറിയറ്റ് സഹികെട്ടു്‌ ഇനി സഹികെടാന്‍ സഹിയില്ലാത്ത അവസ്ഥയിലെത്തുമ്പോള്‍ അന്തിമമായ വര്‍ഗ്ഗസമരത്തിനു്‌ കാഹളമൂതുന്നതും – നാച്ചുറല്‍ സയന്‍സിന്റെ മാതൃകയില്‍, ഉരുക്കുനിയമങ്ങളാല്‍ നയിക്കപ്പെടുന്ന പ്രകൃതിസഹജമായ അനിവാര്യതയാണു്‌! ഈ അനിവാര്യതയില്‍ കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്ന തൊഴിലാളികളും മുതലാളികളും തമ്മില്‍ നിലനില്‍ക്കുന്നതു്‌ നിത്യമായ ശത്രുതയും വെറുപ്പും മാത്രം! ഈ ശത്രുതയ്ക്കും വെറുപ്പിനുമിടയില്‍ സമാധാനത്തിനോ നവീകരണങ്ങള്‍ക്കോ സ്ഥാനമൊന്നുമില്ല – ചുരുങ്ങിയതു്‌, ചരിത്രഗതിയുടെ മാര്‍ക്സിയന്‍ ശാസ്ത്രീയവീക്ഷണം അങ്ങനെയാണു്‌ നമ്മളെ പഠിപ്പിക്കുന്നതു്‌!

മാര്‍ക്സിന്റെ കാലത്തുതന്നെ ട്രെയ്ഡ് യൂണിയനുകളുടെ മാതൃരാജ്യമായ ഇംഗ്ലണ്ടില്‍ തൊഴിലാളികളുടെ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങള്‍ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനു്‌ വേണ്ടിയുള്ള നിയമനിര്‍മ്മാണങ്ങള്‍ ആരംഭിച്ചു്‌ കഴിഞ്ഞിരുന്നു. പക്ഷേ, ലണ്ടനില്‍ ജീവിച്ചിരുന്നിട്ടും മാര്‍ക്സിനു്‌ അതൊന്നും കാണേണ്ട ആവശ്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ‘യന്ത്രങ്ങള്‍ പെരുകുമ്പോള്‍ ലാഭം കുറയും’ എന്ന തന്റെ ‘ഉരുക്കുനിയമം’ യാഥാര്‍ത്ഥ്യങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നതല്ല എന്നു്‌ സ്വയം മനസ്സിലാക്കിയിട്ടും അതു്‌ തിരുത്തുന്നതിനെക്കാള്‍ അതില്‍ത്തന്നെ മുറുകെപ്പിടിക്കാനായിരുന്നു മാര്‍ക്സിനിഷ്ടം.

ക്യാന്‍സര്‍ രോഗം ബാധിച്ച സിനിമാനടന്‍ ഇന്നസന്റിനു്‌ തന്നെ കൊണ്ടുപോയി വില്‍ക്കണം എന്ന ദൂതു്‌ അറിയിക്കാനായി യേശു ഒരു ദിവസം രാത്രി പത്തരയ്ക്കു്‌ ഒരു സുവിശേഷഘോഷകനു്‌ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടത്രെ! രോഗങ്ങളും ദുരിതങ്ങളും പരിഹരിക്കാനായി ദൈവങ്ങള്‍ പ്രത്യക്ഷപ്പെടും. ദൈവങ്ങള്‍ മനുഷ്യര്‍ക്കു്‌ കഷ്ടപ്പാടുകള്‍ വരുത്തുന്നതുതന്നെ അങ്ങനെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു്‌ മനുഷ്യരോടുള്ള തന്റെ സ്നേഹം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാര്‍ഗ്ഗം എന്ന നിലയിലാണു്‌. ഇല്ലാത്ത കഷ്ടപ്പാടുകള്‍ പരിഹരിക്കാനാവില്ലല്ലോ. ഈ ദൂതുമായി ഇന്നസന്റിനെ സമീപിച്ചപ്പോഴാണു്‌ രാത്രി ഒമ്പതരയ്ക്ക് അതേ യേശു ഇന്നസെന്റിന്റെ വീട്ടിലും ചെന്നിരുന്നെന്നും പന്ത്രണ്ടരയ്ക്കാണു്‌ തിരിച്ചുപോയതെന്നുമുള്ള വിവരം സുവിശേഷകന്‍ അറിയുന്നതു്‌. അതോടെ അയാള്‍ സ്ഥലം വിട്ടുപോലും! ഒരേസമയത്തു്‌ പല സ്ഥലങ്ങളില്‍ പ്രത്യക്ഷപ്പെടാന്‍ കഴിയുന്നവനാണു്‌  യേശു എന്നൊരു നംബര്‍ ഘോഷകന്‍ എന്തുകൊണ്ടു്‌ ഇറക്കിയില്ല എന്നെനിക്കറിയില്ല. ഓവറാക്കണ്ട എന്നു്‌ കരുതിക്കാണും.

ലോകത്തില്‍ പ്രശ്നങ്ങള്‍ ഉണ്ടെന്നു്‌ തോന്നിയാല്‍ അവയുടെ പരിഹാരത്തിനു്‌ ദൈവങ്ങള്‍ പ്രത്യക്ഷപ്പെടും, ദൈവങ്ങള്‍ അവതരിക്കും, ദൈവങ്ങള്‍ക്കു്‌ സമയത്തിരക്കുണ്ടെങ്കില്‍ പ്രവാചകന്മാരെ അയക്കും, അതാണു്‌ നാട്ടുനടപ്പു്‌. അതുപോലെ, തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെ ഭാവി സുരഭിലമാക്കുന്നതിനുവേണ്ടി അവതാരമെടുത്തവനാവണം മാര്‍ക്സ്. ഇതു്‌ ഞാന്‍ ഒരു അടിസ്ഥാനവുമില്ലാതെ പറയുന്നതല്ല. കാരണം, സാധാരണഗതിയില്‍, തീസിസ്, ആന്റിതെസിസ്, സിന്തെസിസ് എന്ന രീതിയിലുള്ള ലോകചരിത്രത്തിന്റെ ഹേഗെലിയന്‍ മാതൃകയിലുള്ള ഗതി, സിന്തെസിസില്‍ നിന്നും രൂപം കൊള്ളുന്ന മറ്റൊരു ആന്റിതെസിസിലൂടെ വീണ്ടും പുതിയൊരു സിന്തെസിസിലേക്കും അവിടെനിന്നു്‌ വീണ്ടും മറ്റൊരു ആന്റിതെസിസിലേക്കും … അങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്ന ഒരു തുടര്‍പ്രവൃത്തിയാണെന്നാണു്‌ കേട്ടിരിക്കുന്നതു്‌. ചലനാത്മകമായ ഒരു ലോകത്തില്‍ മറ്റെന്തെങ്കിലും പ്രതീക്ഷിച്ചാല്‍ അതു്‌ അബദ്ധവുമായിരിക്കും. ചരിത്രഗതി സ്റ്റാഗ്നേഷനില്‍ എത്തിയാല്‍ പിന്നെ എന്തു്‌ ചരിത്രം, എന്തു്‌ ലോകം? പക്ഷേ, മാര്‍ക്സിന്റെ ഡയലെക്റ്റിക്കല്‍ മറ്റീരിയലിസത്തില്‍ അന്തിമവിപ്ലവത്തിലൂടെ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗം അധികാരം സ്ഥാപിക്കുന്നതോടെ പിന്നെയൊരു ആന്റിതെസിസ് ആവശ്യമില്ലാത്തവിധം ഒരു നവ സോഷ്യലിസ്റ്റ് ചരിത്രം രൂപമെടുക്കുമെന്നാണു്‌ കേള്‍ക്കുന്നതു്‌. അതുപോലൊരു ലോകത്തില്‍ ഇതുവരെയുള്ള പ്രകൃതിനിയമങ്ങള്‍ അസാധുവാകും. പ്രകൃതിനിയമങ്ങളെ അസാധുവാക്കാന്‍ കഴിയുന്ന ശക്തിയെ ദൈവമെന്നോ, ചുരുങ്ങിയപക്ഷം പ്രവാചകന്‍ എന്നോ എങ്കിലും വിശേഷിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ടു്‌. സൂര്യനെ പിടിച്ചു്‌ നിര്‍ത്തുക, ഒറ്റരാത്രികൊണ്ടു്‌ സ്വര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ പോയിവരിക മുതലായ കാര്യങ്ങള്‍ ചെയ്യണമെങ്കില്‍ ദൈവമോ ദൈവത്തിന്റെ പ്രവാചകനോ ഒക്കെ ആയാലേ പറ്റൂ.

ഒരുപക്ഷേ, മാര്‍ക്സും ഒരവതാരമായിരിക്കാം. മാര്‍ക്സ് ലോകത്തിനു്‌ നല്‍കിയ വാഗ്ദാനങ്ങള്‍ ഈ നിഗമനത്തെ സാധൂകരിക്കുന്നവയാണു്‌. ഭാഗ്യത്തിനു്‌, ആ വാഗ്ദാനങ്ങളുടെ തത്വചിന്താപരവും ‘ശാസ്ത്രീയവും’ ആയ ന്യായീകരണങ്ങള്‍ കുറിച്ചുവച്ചിരിക്കുന്ന ‘ദസ് കാപ്പിറ്റലുകള്‍’ വായിച്ചു്‌ അവശരാവേണ്ട യാതൊരു ആവശ്യവും നോര്‍മല്‍ മോര്‍ട്ടലുകളായ മനുഷ്യര്‍ക്കില്ല. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് മാനിഫെസ്റ്റോയും ഭഗവദ്ഗീതയും ബൈബിളും ഖുര്‍ആനുമെല്ലാം വായിക്കുന്ന കാര്യവും അതുപോലെതന്നെ.  ഇത്തരം ‘കാപ്പിറ്റലുകള്‍’ വായിക്കുന്നതിനെപ്പറ്റി ഡസിന്‍സ്കി പറയുന്നതില്‍ കൂടുതല്‍ എന്തെങ്കിലും ഈ വിഷയത്തില്‍ പറയേണ്ടതുണ്ടെന്നു്‌ തോന്നുന്നില്ല.

“Capital is a tough nut to crack, opined Ignacy Daszyński, one of the best known socialist “people’s tribunes” around the turn of the 20th century, but anyhow he had not read it. But, he said, Karl Kautsky had read it, and written a popular summary of the first volume. He hadn’t read this either, but Kazimierz Kelles-Krauz, the party theoretician, had read Kautsky’s pamphlet and summarised it. He also had not read Kelles-Krauz’s text, but the financial expert of the party, Hermann Diamand, had read it and had told him, i.e. Daszynski, everything about it”.  (wikipedia)

അതുപോലെതന്നെയാണു്‌, മാര്‍ക്സിന്റെയും ഏംഗല്‍സിന്റെയും ഹിസ്റ്റോറിക്കല്‍ മെറ്റീരിയലിസം എന്ന ‘മതവും’:

“… …Benjamin suggested that, despite Marx’s claims to scientific objectivity, historical materialism was actually quasi-religious. Like the Turk, wrote Benjamin, “[t]he puppet called ‘historical materialism’ is always supposed to win. It can do this with no further ado against any opponent, so long as it employs the services of theology, which as everyone knows is small and ugly and must be kept out of sight. Benjamin’s friend and colleague Gershom Scholem would argue that Benjamin’s critique of historical materialism was so definitive that, as Mark Lilla would write, “nothing remains of historical materialism […] but the term itself.” – (wikipedia)

അടിച്ചമര്‍ത്തപ്പെട്ട തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗത്തെ സഹായിക്കാനുള്ള മാര്‍ക്സിന്റെ അടങ്ങാത്ത ആഗ്രഹത്തെപ്പറ്റിയും, മനുഷ്യനെയും അവന്റെ ഭാവിയെപ്പറ്റിയുള്ള ഉത്കണ്ഠയെപ്പറ്റിയുമൊക്കെ ലോകപ്രശസ്തരായ തത്വചിന്തകരും സാഹിത്യകാരന്മാരും വരെ എഴുതിയിട്ടുണ്ടു്‌. പക്ഷേ, മാര്‍ക്സും എംഗല്‍സും അതൊക്കെ വായിച്ചാല്‍ അവര്‍ തലകുത്തിനിന്നു്‌ ചിരിക്കുമെന്നറിയാന്‍, അവര്‍ തമ്മില്‍ വ്യക്തിപരമായി നടത്തിയ എഴുത്തുകുത്തുകള്‍ പരിശോധിച്ചാല്‍ മതി. കൂറകള്‍, വൃത്തികെട്ട പട്ടികള്‍, കന്നുകാലികള്‍ തുടങ്ങിയ ‘പദവി’കളാണു്‌ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കാനായി അവയില്‍ ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതു്‌. ഹേഗെലിന്റെ ‘ഫിലോസഫി ഓഫ് ലോ’യുടെ വിമര്‍ശനത്തിന്റെ ആമുഖത്തില്‍  നിന്ദ്യരും, അപമാനിക്കപ്പെട്ടവരും, അടിമകളാക്കപ്പെട്ടവരും, ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടവരുമൊക്കെയായ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെ മോചനത്തിനുവേണ്ടി സമരം ചെയ്യാന്‍ ആഹ്വാനം ചെയ്യുകയും മുതലക്കണ്ണീര്‍ ഒഴുക്കുകയും ചെയ്യുന്ന അതേ മാര്‍ക്സ്!

അല്പം മൃദുത്വവും സാഹോദര്യവുമൊക്കെ ആവശ്യപ്പെട്ട തൊഴിലാളികളെ മാര്‍ക്സിന്റെ ആഹ്വാനപ്രകാരം മുഖത്തടിച്ചപോലെ അവഹേളിച്ചതിനെപ്പറ്റി അഭിമാനപൂര്‍വ്വമാണു്‌ എംഗല്‍സ് മാര്‍ക്സിനു്‌ എഴുതുന്നതു്! “ഞാന്‍ അവരെ നല്ലപോലെ പപ്പുപറിച്ചു. ഓരോ വൈകുന്നേരങ്ങളിലും എതിര്‍പ്പു്‌ പ്രകടിപ്പിച്ചവരായ അഞ്ചു്‌, ആറു്‌, ഏഴു്‌ റാസ്കലുകളെയാണു്‌ ഞാന്‍ നിശബ്ദരാക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നതു്‌ (ആരംഭത്തില്‍ അത്തരം ഒരു കൂട്ടം തന്നെ എനിക്കെതിരായി ഉണ്ടായിരുന്നു)”. നിങ്ങള്‍ക്കു്‌ വേണ്ടതു്‌ കമ്മ്യൂണിസമോ അതോ മനുഷ്യവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെ ക്ഷേമമോ എന്നായിരുന്നത്രേ എംഗല്‍സ് അവരോടു്‌ ചോദിച്ചതു്‌!

1851-ന്റെ ആദ്യത്തില്‍, തമ്മില്‍ത്തമ്മില്‍ ‘തിരുത്താനാവാത്ത മൃഗങ്ങള്‍’ എന്നു്‌ മാര്‍ക്സും എംഗല്‍സും വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്ന കുറെ തൊഴിലാളികള്‍ പാര്‍ട്ടി വിട്ടുപോയപ്പോള്‍ തങ്ങളുടെ ശ്രേഷ്ഠതാവികാരത്തിനു്‌ പറ്റിയ പരിക്കില്‍ നിന്നും മോചനം നേടാനെന്നോണം എംഗല്‍സ് 1851 ഫെബ്രുവരി 13-നു്‌ മാര്‍ക്സിനെഴുതുന്നു:
“… … How can people like us, who shun official appointments like the plague, fit into a ‘party’? And what have we, who spit on popularity, who don’t know what to make of ourselves if we show signs of growing popular, to do with a ‘party’, i.e. a herd of jackasses who swear by us because they think we’re of the same kidney as they? Truly, it is no loss if we are no longer held to be the ‘right and adequate expression’ of the ignorant curs with whom we have been thrown together over the past few years.”

അനുയായികളെ നേടുന്നതിനു്‌ തടസ്സം വരാതിരിക്കാന്‍, തങ്ങളുടെ റാഡിക്കലായ ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ തൊഴിലാളികളോടു്‌ ഒരിക്കലും തുറന്നു്‌ പറയാതിരിക്കാന്‍ അവര്‍ രണ്ടുപേരും ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നു. പാരീസിലെ തൊഴിലാളികള്‍ “കമ്മ്യൂണിസമോ അതോ മനുഷ്യവര്‍ഗ്ഗത്തിന്റെ ക്ഷേമമോ തങ്ങള്‍ക്കു്‌ വേണ്ടതെന്നു്‌” തീരുമാനിക്കുന്നതിനായി എന്താണു്‌ യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ കമ്മ്യൂണിസം എന്നൊന്നു്‌ വിശദമാക്കാമോ എന്നു്‌ എംഗല്‍സിനൊടു്‌ ചോദിച്ചപ്പോള്‍ താന്‍ നല്‍കിയ മറുപടിയെപ്പറ്റി 1846 ഒക്ടോബര്‍ 23-നു്‌ ഏംഗല്‍സ് മാര്‍ക്സിനു്‌ എഴുതുന്നു:
“… … Moreover, they first wanted to know what communism really was (these curs, who for years have called themselves communists and only deserted out of fear of Grün and Eisermann, these two last having used communism as a pretext for worming their way in among them!). Of course I did not allow myself to be caught by their amiable request to tell them, ignorant as they were, in 2 or 3 words what communism was. I gave them a highly simple definition which went as far as and no further than the foregoing points at issue, … …”

1864-ല്‍ ലണ്ടനില്‍ വച്ചു്‌ നടന്ന First International (International Workingmen’s Association)-ല്‍ ഉദ്ഘാടനപ്രസംഗം ചെയ്യാന്‍ ദീര്‍ഘനാളത്തെ ഒറ്റപ്പെടലിനു്‌ ശേഷം അവസരം ലഭിച്ച മാര്‍ക്സ് അവിടെ കമ്മ്യൂണിസവും, ക്യാപിറ്റലിസവും, വിപ്ലവവുമൊക്കെ ഒഴിവാക്കി, “പ്രൊഡക്ഷന്‍ മീന്‍സ്‌, സോഴ്സ് ഓഫ് ലൈഫ്‌, അന്തിമലക്ഷ്യമായ ഇകൊണോമിക് ഇമാന്‍സിപ്പേഷന്‍ മുതലായ ‘ഫ്രെയ്സുകള്‍’ നിരുപദ്രവകരമായ വിധത്തില്‍ വാരി വിതറുക മാത്രമാണു്‌ ചെയ്യുന്നതു്‌! ജനാധിപത്യവാദികള്‍, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റുകള്‍, സോഷ്യലിസ്റ്റുകള്‍, മോണര്‍ക്കിസ്റ്റുകള്‍, മതവിശ്വാസികള്‍, നിരീശ്വരവാദികള്‍, മുതലായ വിവിധതരക്കാര്‍ പങ്കെടുത്ത ആ മീറ്റിംഗില്‍ ഏതു്‌ മുഖംമൂടി ധരിക്കണമെന്നു്‌ മാര്‍ക്സിനു്‌ കൃത്യമായി അറിയാമായിരുന്നു. പക്ഷേ, എംഗല്‍സിനു്‌ അതിനെപ്പറ്റി എഴുതുമ്പോള്‍ മാര്‍ക്സിന്റെ മുഖംമൂടി അഴിഞ്ഞുവീഴുന്നു. “വര്‍ക്കേഴ്സ് മൂവ്മെന്റ്‌ ഇപ്പൊള്‍ എത്തിനില്‍ക്കുന്ന അവസ്ഥക്കു്‌ നമ്മുടെ കാഴ്ചപ്പാടു്‌ സ്വീകാര്യമായ വിധത്തില്‍ ആ കാര്യം (പ്രസംഗം) അവതരിപ്പിക്കുക എന്നതു്‌ വളരെ പ്രയാസമുള്ളതായിരുന്നു. ഉണര്‍ന്നെഴുന്നേറ്റ വര്‍ക്കേഴ്സ് മൂവ്മെന്റ് ഭാഷാപരമായ (നമ്മുടെ) പഴയ ധാര്‍ഷ്‌ട്യം അനുവദിക്കാന്‍ ഇനിയും സമയമെടുക്കും. … … സ്റ്റാറ്റ്യൂട്ടുകളുടെ പ്രിയാംബലില്‍ ഡ്യൂട്ടി, റൈറ്റ് എന്ന രണ്ടു്‌ ഫ്രെയ്സുകളും,  അതുപോലെതന്നെ, ട്രൂത്ത്, മൊറാലിറ്റി, ജസ്റ്റീസ് എന്നിവയും ഉള്‍ക്കൊള്ളിക്കാന്‍ ഞാന്‍ നിര്‍ബന്ധിതനായി. പക്ഷേ, അവയെ അതുപോലുള്ള സ്ഥാനങ്ങളില്‍ ആണു്‌ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നതു്‌ എന്നതിനാല്‍, അതുവഴി നമുക്കു്‌ ദോഷമൊന്നും ഉണ്ടാവില്ല.”

ചരിത്രമെന്നതു്‌ ‘ലീനിയര്‍’ ആയ ഒരു പ്രതിഭാസമല്ല. അതു്‌ അനന്യമായ ഒന്നാണു്‌. ഒരു നിമിഷത്തിലെ ലോകമല്ല അതിനടുത്ത നിമിഷത്തിലേതു്‌. ഒരേ പുഴയില്‍ രണ്ടുപ്രാവശ്യം ഇറങ്ങാനാവില്ല എന്ന ഹെറക്ലൈറ്റസിന്റെ ഏകദേശം 2500 വര്‍ഷങ്ങള്‍ പഴക്കമുള്ള, ഇന്നും വലിഡിറ്റി നഷ്ടപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത വാചകം ലോകത്തിന്റെ ഈ ചലനാത്മകതയാണു്‌ വെളിപ്പെടുത്തുന്നതു്‌. പ്രവചിക്കാന്‍ ആവുന്നതല്ല ചരിത്രം. ഇന്നത്തെ ശാസ്ത്രജ്ഞാനത്തിന്റെ വെളിച്ചത്തില്‍, വേണ്ടത്ര ഡാറ്റ ലഭ്യമാണെങ്കില്‍, അനുയോജ്യമായ മേഖലകളില്‍, സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കലായ ചില ശാസ്ത്രീയ ‘പ്രവചനങ്ങള്‍’ സാദ്ധ്യമാവുമെന്നല്ലാതെ, ഹസ്തരേഖാശാസ്ത്രത്തിന്റെയും ഗൗളിശാസ്ത്രത്തിന്റെയും മാതൃകയിലുള്ള പ്രവചനം പ്രകൃതിശാസ്ത്രത്തിന്റെ ലോകത്തിനു്‌ അന്യമാണു്‌. പ്രവചനാതീതമായ, എണ്ണമറ്റ ഘടകങ്ങളുടെ ഇന്ററാക്ഷന്‍ വഴി മാറ്റം സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒന്നാണു്‌ ചരിത്രം. അല്ലാതെ, മാര്‍ക്സ് കരുതിയതുപോലെ ഇക്കോണമി എന്ന ഒരേയൊരു ഘടകത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തില്‍ യാന്ത്രികമായി, നേര്‍രേഖയില്‍ സംഭവിക്കുന്ന, ഏതെങ്കിലും ഒരു ‘സിദ്ധാന്തം’ ഉപയോഗിച്ചു്‌ അന്തിമമായി പ്രവചിക്കാവുന്ന ഒന്നല്ല ലോകചരിത്രഗതി.

വേണമെന്നുള്ളവര്‍ക്കു്‌, മാര്‍ക്സും എംഗല്‍സും കൈമാറിയ ആയിരത്തിഅഞ്ഞൂറിലേറെ കത്തുകള്‍ വായിച്ചു്‌ അവയില്‍ ചിതറിക്കിടക്കുന്ന അവരുടെ തൊഴിലാളിവര്‍ഗ്ഗസ്നേഹത്തിന്റെയും മനുഷ്യവര്‍ഗ്ഗസ്നേഹത്തിന്റെയും കൂടുതല്‍ തെളിവുകള്‍ ശേഖരിക്കാവുന്നതാണു്‌.

ഒരുകാര്യം വ്യക്തമാക്കാന്‍ ഞാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നു: ഞാനൊരു ക്യാപിറ്റലിസ്റ്റല്ല, മാര്‍ക്സിസ്റ്റുമല്ല, ഒരിക്കലും ആയിരുന്നിട്ടുമില്ല. സാമൂഹികസമ്പദ്ഘടനയുടെ മിക്കവാറും പൂര്‍ണ്ണമായ നിയന്ത്രണം കമ്പോളശക്തികളുടെ കൈകളിലേയ്ക്കു്‌ ഏല്പിച്ചുകൊടുക്കുന്ന ക്യാപിറ്റലിസവും, വര്‍ഗ്ഗങ്ങള്‍ തമ്മിലുള്ള സന്ധിയില്ലാസമരത്തിലൂടെ ഒരു വര്‍ഗ്ഗരഹിതസമൂഹം കെട്ടിപ്പടുക്കാം എന്നു്‌ വ്യാമോഹിക്കുന്ന മാര്‍ക്സിസവും ഇരുപത്തൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെത്തിനില്‍ക്കുന്ന ഇന്നത്തെ ലോകത്തിലെ പ്രശ്നങ്ങളുടെ പരിഹാരത്തിനു്‌ അനുയോജ്യമല്ലെന്നു്‌ വിശ്വസിക്കുന്നവനാണു്‌ ഞാന്‍. ആദ്യത്തേതില്‍ കമ്പോളശക്തി എന്നതു്‌ തത്വത്തില്‍ അനിയന്ത്രിതമായതിനാല്‍ കമ്പോളസഹജമായ അത്യാര്‍ത്തിയുടെ കൈകളിലെ ഒരു കളിപ്പന്തായി സമൂഹം മാറുമെന്നതിനാലും, രണ്ടാമത്തേതില്‍ വര്‍ഗ്ഗസമരം ഫലത്തില്‍ സമൂഹത്തെ കൊണ്ടുചെന്നെത്തിക്കുന്നതു്‌ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം പാര്‍ട്ടിഭാരവാഹികളുടെ അനിയന്ത്രിതമായ സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തിന്റെ കീഴില്‍ ആയിരിക്കുമെന്നതിനാലും ഈ രണ്ടു്‌ വ്യവസ്ഥിതികളും സമൂഹത്തെ നയിക്കുന്നതു്‌, പൊതുസമൂഹത്തിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടില്‍ നിന്നുകൊണ്ടു്‌ വിലയിരുത്തിയാല്‍, അരക്ഷിതാവസ്ഥയിലേക്കായിരിക്കും. കഴിഞ്ഞ നൂറ്റന്‍പതു്‌ വര്‍ഷങ്ങളിലെ ക്യാപിറ്റലിസത്തിന്റെയും കമ്മ്യൂണിസത്തിന്റെയും ഗതി ഈ നിഗമനത്തിന്റെ സാധുത്വത്തിനു്‌ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നുണ്ടു്‌.

 

മുദ്രകള്‍: , , ,

അടിത്തറയില്ലാത്ത വീടുകളില്‍ വസിക്കുന്നവര്‍

യുക്തിചിന്തയുടെയും ശാസ്ത്രബോധത്തിന്റെയും വെളിച്ചത്തില്‍ വസ്തുതകളെ നോക്കിക്കാണാന്‍ മടിയില്ലെങ്കില്‍ മനസ്സിലാക്കാന്‍ കഴിയുന്ന നിഷേധിക്കാനാവാത്ത ചില വസ്തുതകള്‍:

ഒരു ദൈവത്തിന്റെ അസ്തിത്വസാദ്ധ്യത അനിഷേദ്ധ്യമായി തള്ളിക്കളയാവുന്നതാണെങ്കില്‍ ആ ദൈവത്തിന്റെ നാമത്തില്‍ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു മതത്തിനു്‌ വിശ്വാസയോഗ്യമായി നിലനില്‍ക്കാനാവില്ല. അതുപോലെതന്നെ, ഏതു്‌ അടിസ്ഥാനതത്വങ്ങളിലാണോ ഒരു   പ്രത്യയശാസ്ത്രം പണിതുയര്‍ത്തപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതു്‌, ആ തത്വങ്ങള്‍ സംശയലേശമെന്യേ നിഷേധിക്കപ്പെടാവുന്നവയാണെങ്കില്‍ ആ പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തിനും മനുഷ്യരുടെ അംഗീകാരം അവകാശപ്പെടാനാവില്ല. ഇളകിയാടുന്ന അടിത്തറയില്‍ ഒരു കെട്ടിടത്തിനു്‌ നിലനില്‍ക്കാനാവില്ല എന്നത്ര ലളിതമായ ഒരു കാര്യമാണതു്‌. മതപരമോ സാമൂഹികമോ ആയ തത്വസംഹിതകളുടെ  അടിവേരുകളറുക്കാന്‍ മതിയായ ശാസ്ത്രീയവും യുക്തിഭദ്രവുമായ തെളിവുകള്‍ക്കു്‌ അവയെ അന്ധമായി പിന്‍തുടരുന്നവരുടെ കണ്ണു്‌ തുറപ്പിക്കാന്‍ കഴിയുന്നില്ലെങ്കില്‍ അതു്‌ ഒരിക്കലും ആ തെളിവുകളുടെ പരിമിതിയായല്ല, ആ വ്യക്തികളുടെ പരിമിതിയായി വിലയിരുത്തപ്പെടേണ്ട കാര്യമാണു്‌. കാര്യങ്ങളെ വിമര്‍ശനബുദ്ധിയോടെയും യുക്തിപൂര്‍വ്വമായും സമീപിക്കാനും പരിശോധിക്കാനും ആവശ്യമായ ചിന്താശേഷിയും ശാസ്ത്രബോധവും ചെറുപ്പം മുതല്‍ വിദ്യാഭ്യാസവും പരിശീലനവും വഴി അവര്‍ക്കു്‌ നല്‍കുന്നതില്‍ പരാജയപ്പെട്ട സാമൂഹിക ചുറ്റുപാടുകളിലാണു്‌ അതിനുള്ള കാരണങ്ങള്‍ തേടേണ്ടതു്‌. ദിവസവും അഞ്ചുനേരം നിസ്കരിക്കണം എന്നു്‌ ദൈവം കല്പിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നു്‌ കാണാപ്പാഠം പഠിപ്പിക്കലിലൂടെ കുരുന്നുബുദ്ധിയില്‍ ആവര്‍ത്തിച്ചാവര്‍ത്തിച്ചു്‌ ഇടിച്ചുറപ്പിക്കപ്പെട്ട, ആ രീതികള്‍ മാത്രം കണ്ടു്‌ വളരാന്‍ വിധിക്കപ്പെട്ട ഒരു കുട്ടി അതുപോലൊരു ചടങ്ങിന്റെ അര്‍ത്ഥശൂന്യതയെപ്പറ്റി എന്നെങ്കിലും ചിന്തിക്കാന്‍ തുടങ്ങിയാല്‍ അതൊരു എക്സെപ്ഷണല്‍ കെയ്സ് മാത്രമായിരിക്കും.

ഈ പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചതു്‌ ഒന്നോ ഒന്നിലധികമോ ദൈവങ്ങള്‍ ചേര്‍ന്നാണെങ്കില്‍, അവര്‍ ആദിപ്രപഞ്ചത്തിനും മുന്നേ ഉണ്ടായിരുന്നവരായിരിക്കണം. (അല്ലെങ്കില്‍, പ്രപഞ്ചമാണു്‌ ദൈവങ്ങളെ സൃഷ്ടിച്ചതെന്നു്‌ വരുമല്ലോ). അതിനാലാണു്‌ ആഭരണം ധരിച്ച ഒരു ദൈവം തികഞ്ഞ അസംബന്ധമായി മാറുന്നതു്‌. അതുമൂലമാണു്‌ പ്രപഞ്ചത്തെപ്പറ്റിയും പ്രാപഞ്ചിക പ്രതിഭാസങ്ങളെപ്പറ്റിയും ‘ആധികാരികമായി’ അസംബന്ധം വിളമ്പുന്ന ഒരു ദൈവം സ്വയം അപഹാസ്യനായി മാറുന്നതു്‌. അതുകൊണ്ടാണു്‌ താന്‍ ദൈവപുത്രനാണെന്നു്‌ പറഞ്ഞു എന്നു്‌ ബൈബിളില്‍ വര്‍ണ്ണിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു മനുഷ്യന്‍ മരിച്ചുയര്‍ത്തു്‌, യാന്ത്രികമായ യാതൊരു സഹായവുമില്ലാതെ ഭൂമിയുടെ ആകര്‍ഷണശക്തിയെ മറികടന്നു്‌ ശൂന്യാകാശത്തിലെ ഏതോ ഒരു സ്വര്‍ഗ്ഗത്തില്‍ വാഴുന്ന തന്റെ പിതാവിന്റെ സന്നിധിയിലേക്കു്‌ പറന്നുപോയി എന്ന വാര്‍ത്ത പരിഹാസ്യമായി തീരുന്നതു്‌.

ഒരു പ്രപഞ്ചസ്രഷ്ടാവിനെ തേടിയുള്ള ചിന്താപരമായ ഏതു്‌ യാത്രയും മനുഷ്യരെ കൊണ്ടുചെന്നു്‌ എത്തിക്കുന്നതു്‌ ഒരു ഇന്‍ഫിനിറ്റ് റിഗ്രെസ്സില്‍ ആയിരിക്കും. പ്രപഞ്ചസ്രഷ്ടാവായി ആരെ, എന്തിനെ, ഏതു്‌ പേരു്‌ നല്‍കി പ്രതിഷ്ഠിച്ചാലും, ആ സ്രഷ്ടാവിനെ ആരു്‌ സൃഷ്ടിച്ചു എന്ന ചോദ്യത്തില്‍ നിന്നും രക്ഷപെടാന്‍ മനുഷ്യര്‍ക്കാവില്ല. ഈ പ്രശ്നത്തിന്റെ പരിഹാരമെന്നോണം ഏകദേശം 2500 വര്‍ഷങ്ങള്‍ക്കു്‌ മുന്‍പു്‌ അരിസ്റ്റോട്ടില്‍ ‘സ്വയം ചലിക്കാതെ ചലിപ്പിക്കുന്ന’ (prime mover) എന്തോ ഒന്നിനെ അനന്തമായ ആ ശൃംഖലയുടെ ഏതോ ഒരു കണ്ണിയില്‍ തിരുകി. അതുകൊണ്ടു്‌ അതിനു്‌ പിന്നോട്ടുള്ള കണ്ണികള്‍ ഇല്ലാതാവുന്നില്ല. ആ ‘പ്രൈം മൂവറെ’ ഭഗവാന്‍ എന്നോ, യഹോവ എന്നോ, അല്ലാഹു എന്നോ, രൂപവും ഭാവവും പേരുമില്ലാത്തവന്‍ എന്നോ വിളിച്ചതുകൊണ്ടും പരിഹരിക്കപ്പെടുന്നതല്ല പ്രപഞ്ചസ്രഷ്ടാവു്‌ എന്ന വിഷയത്തിലെ ഇന്‍ഫിനിറ്റ് റിഗ്രെസ്സ് പ്രശ്നം.

ദൈവത്തെ നേരിട്ടു്‌ കണ്ടും അനുഭവിച്ചുമൊക്കെ അറിയുന്നവര്‍ക്കു്‌ അവരുടെ ദൈവം വഴി പല നന്മകളും ലഭിച്ചുകൂടായ്കയുമില്ല. ‘ശ്രീ ശ്രീ പ്ലസീബൊ’ വഴി പല സൈക്കോസൊമാറ്റിക് രോഗങ്ങളും അവിടെയും ഇവിടെയുമുള്ള വേദനകളുമൊക്കെ മാറാമെങ്കില്‍, ‘ശ്രീ ശ്രീ ദൈവം’ വഴി ദൈവവിശ്വാസികള്‍ക്കു്‌ പല പല നന്മകളും നേട്ടങ്ങളുമൊക്കെ ലഭിക്കുന്നതില്‍ എന്തത്ഭുതം? ജീവിതത്തില്‍ ഒരു നന്മയും ഭാഗ്യവും ഉണ്ടാവാത്ത മനുഷ്യരില്ല. പക്ഷേ, അവരില്‍ ചിലര്‍ക്കു്‌ അതെല്ലാം ദൈവം നല്‍കിയതാണെന്നു്‌ വിശ്വസിക്കാനാണു്‌ ഇഷ്ടം. വിഷപ്പാമ്പുകളുള്ള ഒരു രാജ്യത്തില്‍ ജീവിച്ചിരുന്നിട്ടും പാമ്പുകടിയേറ്റു്‌ ചാവാതിരിക്കുന്നതു്‌ ഭാഗ്യമല്ലെങ്കില്‍  പിന്നെയെന്താണു്‌? അതു്‌ ദൈവാനുഗ്രഹമല്ലെങ്കില്‍ പിന്നെയെന്താണു്‌? അങ്ങനെ എത്രയെത്ര ദൈവാനുഗ്രഹങ്ങളാണു്‌ മനുഷ്യര്‍ക്കു്‌ ദിവസേനയുണ്ടായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നതു്‌? അവയെല്ലാം ദൈവത്തിനു്‌ ‘എന്നോടുള്ള’ പ്രത്യേക പരിഗണനയുടെയും സ്നേഹത്തിന്റെയും തെളിവുകള്‍ അല്ലെങ്കില്‍ പിന്നെയെന്താണു്‌? അങ്ങനെ ചില ‘ഉത്തമവിശ്വാസങ്ങള്‍’ ഉണ്ടെന്നതൊഴികെ ഭക്തകളും ഭക്തന്മാരും മറ്റു്‌ മനുഷ്യരെ ദേഹോപദ്രവം ഏല്പിക്കാനുള്ള പ്രവണതയൊന്നും കാണിക്കുന്നില്ലെങ്കില്‍ അവരെ അവരുടെ വഴിക്കു്‌ വിടുന്നതാണുത്തമം. നമ്മള്‍ അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ നമ്മളെ നമ്മുടെ വഴിക്കു്‌ വിടാന്‍ തയ്യാറാവുന്നവരാണു്‌ അവരില്‍ പെട്ടവര്‍ എല്ലാം എന്ന വ്യാമോഹമൊന്നും വേണ്ടതാനും. അവര്‍ സര്‍വ്വജ്ഞാനിയുടെയും സര്‍വ്വശക്തന്റെയും പ്രതിനിധികളാണു്‌ – ഇത്തിരി മുന്തിയ ഇനം!

ദൈവത്തിനോടു്‌ ചില പരാതികള്‍ ബോധിപ്പിക്കണമെന്നോ, ഉദ്ദിഷ്ടകാര്യം സാധിച്ചുകിട്ടിയതിനു്‌ ഉപകാരസ്മരണ രേഖപ്പെടുത്തണമെന്നോ ഒക്കെ തോന്നുമ്പോഴാവണം, വിശ്വാസികളായ ചില യഹൂദര്‍ ജെറുസലെമിലെ ‘വിലാപമതിലിനോടു്‌’ ചേര്‍ന്നുനിന്നു്‌ (മുന്നോട്ടു്‌ ആടുമ്പോള്‍ തല മതിലില്‍ പോയി ഇടിച്ചു്‌ ചാവേണ്ടി വരാത്തത്ര ദൂരത്തില്‍ അകന്നും നിന്നു്‌) മുന്‍പോട്ടും പിറകോട്ടും ആടിക്കൊണ്ടു്‌ ആരുമറിയാതെ, അതുവരെ ഉള്ളിലൊതുക്കി വച്ചിരുന്ന കാര്യങ്ങളാവാം, പിറുപിറുക്കലായി പുറത്തുവിടാറുണ്ടു്‌. മതിലുകള്‍ക്കു്‌ വിലപിക്കാന്‍ കഴിയുമായിരുന്നെങ്കില്‍ ഈ കാഴ്ച കാണുമ്പോള്‍ ‘വിലാപമതില്‍’ അതിന്റെ പേരു്‌ തീര്‍ച്ചയായും അന്വര്‍ത്ഥമാക്കിയേനെ എന്ന കാര്യത്തില്‍ എനിക്കു്‌ സംശയമൊന്നുമില്ല.

സാമ്പത്തികശേഷിക്കനുസരിച്ചു്‌ ചെമ്പോ ഓടോ വെള്ളിയോ സ്വര്‍ണ്ണമോ ഒക്കെയാകാവുന്ന ഒരു പിഞ്ഞാണത്തില്‍ കുറെ പൂക്കളും പച്ചക്കറികളുമെല്ലാം കലാപരമായി നിരത്തിവച്ചു്‌ ദൈവത്തെ പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നു എന്നു്‌ വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന വിഗ്രഹങ്ങളുടെ മുന്നില്‍ ചെന്നുനിന്നു്‌ “കാണു്‌, എടുക്കു്‌, തിന്നു്‌, എന്നിട്ടു്‌ മര്യാദക്കു്‌ അനുഗ്രഹിക്കു്‌” എന്നു്‌ പറയുന്ന ഭാരതത്തിലെ ഭക്തകള്‍ ഇതിന്റെ മറ്റൊരു രൂപമാണു്‌. ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ വിഗ്രഹദൈവങ്ങള്‍ മദ്യം വേണമെന്ന നിര്‍ബന്ധക്കാരാണു്‌. ദൈവം ഒരു കാര്യം ആവശ്യപ്പെട്ടാല്‍ അതു്‌ നല്‍കാന്‍ മടിക്കുന്നവരല്ല മനുഷ്യര്‍. അതുകൊണ്ടു്‌ ദൈവങ്ങള്‍ മദ്യമൊക്കെ സേവിച്ചു്‌ സുഖമായി അങ്ങനെ വാഴുന്നു. ഈ ദൈവങ്ങളുടെ സന്നിധിയില്‍ നിന്നും അനുഗ്രഹവും പ്രസാദവും  വാങ്ങിച്ചതിനു്‌ ശേഷമാവണം മദ്യനിരോധനജാഥകള്‍ പുറപ്പെടുന്നതു്‌.

മനുഷ്യന്റെ കണ്ണുകള്‍ക്കു്‌ കുളിര്‍മയേകുന്ന എന്തും ദൈവത്തിന്റെ കണ്ണുകള്‍ക്കും കുളിര്‍മയേകും. മനുഷ്യന്റെ ചെവികളെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്ന കൊട്ടും പാട്ടുമെല്ലാം കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ ദൈവവും തന്റെ രണ്ടു്‌ ചെവികളും കൂര്‍പ്പിച്ചു്‌ ആസ്വദിക്കാന്‍ തുടങ്ങും. മൂക്കും സുഗന്ധങ്ങളും തമ്മില്‍ മനുഷ്യരുടെയിടയില്‍ നിലവിലിരിക്കുന്ന അതേ ബന്ധം തന്നെയാണു്‌ ദൈവത്തിന്റെ കാര്യത്തിലും നിലവിലിരിക്കുന്നതു്‌, യാതൊരു വ്യത്യാസവുമില്ല. മനുഷ്യനു്‌ അതീന്ദ്രിയജ്ഞാനമുണ്ടു്‌, ദൈവത്തിനു്‌ അങ്ങനെയൊരു ജ്ഞാനമില്ല എന്ന ഒരൊറ്റ വ്യത്യാസമേ ഇന്ദ്രിയാനുഭവങ്ങളുടെ കാര്യത്തില്‍ മനുഷ്യരും ദൈവവും തമ്മില്‍ ഉണ്ടാവാന്‍ സാദ്ധ്യതയുള്ളു എന്നാണെനിക്കു്‌ തോന്നുന്നതു്‌.

വിശ്വാസികള്‍ (അവര്‍ ഏതു്‌ ജനുസ്സില്‍ പെടുന്നവരായാലും) എതിര്‍പക്ഷങ്ങളുമായി തര്‍ക്കങ്ങളില്‍ ഏര്‍പ്പെടുമ്പോള്‍ അവരുടെ വിശ്വാസത്തിന്റെ അടിത്തറയില്‍വീണ, നിഷേധിക്കാനാവാത്ത ഈ പുഴുക്കുത്തുകളെ സ്പര്‍ശിക്കാതിരിക്കാന്‍ കഴിവതും ശ്രമിക്കാറുണ്ടു്‌. സ്വന്തം ഗ്രന്ഥത്തിന്റെയും സ്വന്തം വിശ്വാസത്തിന്റെയും അടിത്തറകള്‍ തകര്‍ന്നിട്ടു്‌ കാലമേറെയായെന്ന സത്യം ഒഴിച്ചുനിര്‍ത്താതിരുന്നാല്‍ അവ ‘നിന്നെപ്പോലുള്ളവര്‍ക്കു്‌’ കയ്യെത്തിപ്പിടിക്കാന്‍ കഴിയാത്തത്ര ഉയരത്തില്‍ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നവയാണെന്നു്‌ സ്ഥാപിക്കാന്‍ കഴിയുമോ? സ്വന്തഗ്രന്ഥത്തിന്റെ അതുല്യമായ കാവ്യാത്മകത,  അതെഴുതപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഭാഷയുടെ മഹത്വം, അതു്‌ വെളിപ്പെടുത്തപ്പെട്ടവന്റെ അമാനുഷികത, അതെഴുതിയവന്റെ മനുഷ്യസ്നേഹം അങ്ങനെ എന്തും പരാമര്‍ശിക്കപ്പെടും. ഒരു ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ ഉറവിടമായ ദൈവം നിലനില്‍ക്കുന്നില്ലെങ്കില്‍, അതിലുള്ളതെല്ലാം ആ ദൈവം പറഞ്ഞ സത്യങ്ങളാണെന്ന രീതിയിലുള്ള ഒരു ചര്‍ച്ചക്കു്‌ എന്തര്‍ത്ഥം എന്നുമാത്രം ചോദിക്കരുതു്‌. ഉത്തരം മുട്ടിയാല്‍ വിശ്വാസി മദമിളകിയ ആനയെപ്പോലെയാണു്‌. എന്തും ചെയ്യും, പറയും. പക്ഷേ, ആര്‍ക്കും അതൊന്നും അങ്ങോട്ടു്‌ തിരിച്ചു്‌ പറയാന്‍ അനുവാദവുമില്ല. പറഞ്ഞാല്‍ വാദി പ്രതിയാവും. സംഘടിതരായ വിശ്വാസികള്‍ക്കു്‌ എളുപ്പം സാധിക്കുന്ന ഒരു കാര്യമാണതു്‌. പുഴയൊഴുക്കിന്റെ മുകള്‍ഭാഗത്തുനിന്നു്‌ വെള്ളം കുടിച്ചിരുന്ന ചെന്നായുടെ വെള്ളം താഴ്ഭാഗത്തുനിന്നു്‌ വെള്ളം കുടിക്കുന്ന ആടു്‌ കലക്കി എന്ന കുറ്റാരോപണം പോലെ!

വിശ്വാസികളുടെയിടയില്‍ മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്നതു്‌ വാദങ്ങളിലും പ്രസംഗങ്ങളിലും ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന ഫ്രെയ്സിയോളജി മാത്രമാണു്‌! വലിയ കാര്യങ്ങളാണു്‌ പറയുന്നതെന്നു്‌ കേള്‍വിക്കാര്‍ക്കു്‌ തോന്നാനാണു്‌ ഈ പ്രത്യേക ശൈലീപ്രയോഗങ്ങള്‍. മതങ്ങള്‍ മാത്രമല്ല, മാര്‍ക്സിസം പോലുള്ള പ്രത്യയശാസ്ത്രങ്ങളും മുടക്കമില്ലാതെ (സാധുക്കളായ മനുഷ്യരുടെയിടയില്‍ ഇതുവരെ വിജയകരമായും) ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു രീതിയാണിതു്‌. ഭാഷയുടെ ശ്രേഷ്ഠതയാണു്‌ ആശയസാധുത്വത്തിന്റെ മാനദണ്ഡമെങ്കില്‍, ഏറ്റവും വിലപ്പെട്ടതായി പരിഗണിക്കേണ്ടതു്‌ ജ്യോതിഷശാസ്ത്രത്തെയാണെന്നാണെന്റെ പക്ഷം. അതിശ്രേഷ്ഠവും കടിച്ചാല്‍ പൊട്ടാത്തതുമായ സംസ്കൃതത്തില്‍, വാക്കുകളെ മുത്തുമണികള്‍ പോലെ നിരനിരയായി കോര്‍ത്തിണക്കിയിരിക്കുന്ന, മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ ഭൂത-, വര്‍ത്തമാന-, ഭാവികാലസംബന്ധിയായ, ഗ്രഹനിലയില്‍ അധിഷ്ഠിതമായ സത്യാസത്യപ്രവചനങ്ങളുടെ സമാഹാരമല്ലേ ജ്യോതിഷശാസ്ത്രത്തില്‍ ആദ്യാവസാനം നമ്മള്‍ ദര്‍ശിക്കുന്നതു്‌!

മനസ്സിലാവാത്തതു്‌ ഗഹനമാണെന്നു്‌ വിശ്വസിക്കുന്നതില്‍ അഭിമാനിക്കുന്നവരാണു്‌ മനുഷ്യര്‍. അതുകൊണ്ടു്‌ മനസ്സിലാവാത്തവിധത്തില്‍ പറഞ്ഞാല്‍ ഏതു്‌ ചവറിനെയും ഉദാത്തം എന്നു്‌ വിശേഷിപ്പിച്ചു്‌ ചുമന്നുകൊണ്ടു്‌ നടക്കാന്‍ അവര്‍ക്കു്‌ മടിയില്ല. പണ്ടൊരു ജര്‍മ്മന്‍ സുഹൃത്തു്‌ പറഞ്ഞതുപോലെ, പൊരിച്ചുവച്ചിരിക്കുന്നതു്‌ അമേധ്യമായാലും, അതിനു്‌ നല്‍കിയിരിക്കുന്നതു്‌ കാവ്യാത്മകമായ ഒരു ഫ്രഞ്ച് പേരാണെങ്കില്‍ അതു്‌ ‘ജെറ്റ് സെറ്റ് കൊമ്പാറ്റിബിള്‍’ ആവും.

“പറയാന്‍ കഴിയുന്ന കാര്യങ്ങള്‍ തെളിച്ചും വ്യക്തമായും പറയാന്‍ കഴിയും. പറയാന്‍ കഴിയാത്ത കാര്യങ്ങളെപ്പറ്റി മനുഷ്യന്‍ നിശബ്ദത പാലിക്കണം.” – ലുഡ്‌വിഗ് വിറ്റ്ഗെന്‍‌സ്റ്റൈന്‍.

 
 

മുദ്രകള്‍: , ,

മാര്‍ക്സിയന്‍ ശ്രേഷ്ഠഭാഷ

കഴിഞ്ഞ ഒരു മാസത്തോളം യാത്രയിലായിരുന്നതിനാല്‍, ഇമെയില്‍ ചെക്ക് ചെയ്യുന്നതിനപ്പുറം കാര്യമായ ഓണ്‍ലൈന്‍ ആക്റ്റിവിറ്റികളൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒരു വര്‍ഷം മുന്‍പു്‌ ഒരു പോസ്റ്റില്‍ ഞാനൊരു കമന്റെഴുതിയിരുന്നു. മെയ് 18-നു്‌ അതില്‍ ചില പുതിയ കമന്റുകള്‍ വന്നപ്പോള്‍ ആ വിവരത്തിനു്‌ ഗൂഗിള്‍ എനിക്കൊരു മെയിലയച്ചു. നിശ്ചിതമായ ചില ആള്‍ഗൊറിധംസ് അനുസരിച്ചു്‌ പ്രവര്‍ത്തിക്കാനല്ലാതെ, എന്തായിരുന്നു ആ പോസ്റ്റിന്റെ വിഷയമെന്നും, എന്റെ ആ പഴയ കമന്റില്‍ കവിഞ്ഞ ഒരു വാക്കുപോലും അതിനെപ്പറ്റി എനിക്കു്‌ പറയാനില്ലെന്നും, അവഗണിക്കേണ്ടിയിരുന്ന ആ പോസ്റ്റില്‍ കമന്റെഴുതാന്‍ പോയതു്‌ എനിക്കു്‌ പറ്റിയ ഒരു അബദ്ധമായിരുന്നു എന്നൊന്നും ഗൂഗിളിനറിയില്ലല്ലോ. പിന്നെയെന്തിനാണു്‌ ഇപ്പോള്‍ ഇതു്‌ എഴുതുന്നതു്‌ എന്നാണെങ്കില്‍, പിണറായിയും വീഎസും ചിത്രലേഖയുമൊക്കെ അടങ്ങുന്ന പ്രോലെറ്റേറിയറ്റ് സായുധവിപ്ലവത്തിലൂടെ ലോകഭരണം ഏറ്റെടുക്കുമ്പോള്‍ മനുഷ്യര്‍ സംസാരിക്കുന്ന ശ്രേഷ്ഠഭാഷയുടെ ഒരു ഏകദേശരൂപം ഇപ്പൊഴേ അറിഞ്ഞിരിക്കുന്നതുകൊണ്ടു്‌ ദോഷമൊന്നും വരാനില്ലല്ലോ എന്ന തോന്നല്‍ മൂലമാണു്‌. വൈരുദ്ധ്യാധിഷ്ഠിതവും അതിപ്രധാനവുമായ കാര്യങ്ങള്‍ ആ പോസ്റ്റില്‍ കമന്റ് ഇട്ടില്ല എന്നതിന്റെ പേരില്‍ എന്നെ വായിക്കുന്നവര്‍ അറിയാതെ പോകരുതല്ലോ. ആദ്യം ഒരു Baala Kiran അവിടെ എഴുതിയ ഈ കമന്റ് വായിച്ചുകൊണ്ടു്‌ തുടങ്ങാം.

>>>>Baala Kiran May 20, 2013

അധികാരത്തിന്റെയും അധീശത്തിന്റെയും  ഒളിയുപകരണങ്ങളിൽ എക്കാലത്തും മുഖ്യസ്ഥാനം ഭാഷക്കുണ്ടായിരുന്നു .മറ്റുള്ളവന്റെ സംസാരിക്കാനുള്ള അവകാശം ,എക്സ്സ്പ്രെസ്സ് ചെയ്യാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം എന്നിവയെ സദാ ഹനിക്കുവാൻ  ഭാഷയെ ഉപയോഗിച്ച് പോന്നു .അടികാരഭാഷ ഉപയോഗിക്കുന്നവൻ ദുർബലജനതയ്ക്ക് മീതെ നിർലജ്ജം തന്റെ അധികാരം ചെലുത്തുകയോ  വായടപ്പികുകയോ ചെയ്തു പോന്നു  ഈ  ഒരു രീതിയാണ് എല്ലാ പോസ്റ്റുകളിലും
പിന്തുടരുന്നത് .ഭാഷയെ അധികാരത്തിന്റെ ടൂളായി ഉപയോഗിക്കുക മറ്റുള്ളവന്റെ അവകാശങ്ങളെ തകര്ക്കുക .ഇത്തരം ഭാഷ  ഉപയോഗിക്കുന്നതിലൂടെ അബോധതലത്തിൽ  പവർ എക്സ്പ്രസ്സ്‌ ചെയ്തു .ആ പവ്വർ  മറ്റുള്ളവരുടെ അവകാശങ്ങളെ അറുത്തു കളയുകയും ചെയ്തു .ആശയപരമായി കീഴാള രാഷ്ട്രീയത്തെ കൈകാര്യം ചെയ്യുമ്പോൾ തന്നെ ഭാഷ പരമായ ഒരു മാടമ്പിത്തരം സഖാവിനെ ഒരു  അധികാരപ്രയോക്താവായി മാറ്റുകയും ചെയ്തു .ഇത്തരം ഭാഷ ഞാൻ മാൻ:പൂർവ്വം  ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ്.പരിഹാസമാണതിൻ ധ്വനി ,ഇതെന്റെ കുതന്ത്രതന്ത്രാധികളുടെ ഭാഗമാണ് എന്നെല്ലാം വാദത്തിനു വേണ്ടി താങ്കൾക്കു വാദിക്കവുന്നതാണ് .എന്റെ ഉദാഹരങ്ങൾ പോപ്പുലർ സംസ്കാരത്തിന്റെ കേവല സൂചകങ്ങൾ എന്ന് കൈകഴുകുകയും ആവാം .താങ്കളുടെ പല പോസ്റ്റുകളിലും ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ഭാഷയുടെ രാഷ്ട്രീയം ഉയര്ന്ന ജാതിക്കരന്റെതാണ് ഉന്നത ജാതിയനായ ഒരു പുരുഷന് മാത്രം പ്രയോഗത്തിൽ വരുന്ന രീതിയിൽ താങ്കൾ ഭാഷയിൽ വ്യവഹരിക്കുന്നു .പുരുഷന്റെതായ അഹന്ത ,ഗർവ്വു എന്ന് തന്നെ പറയാം .നിങ്ങളുടെ Men body politics  ആകട്ടെ ഘടനാപരമായി അധികാര പക്ഷത്തും പുരുഷാഹന്ത പക്ഷത്തും ആവുന്നു
//  പോത്ത് അമ്മേടെ കറുത്ത് കരുത്തനായ നായരുമായിരിക്കണം.///
/// അതിശയായിയിരിക്കണൂ!///
//  എന്തെങ്കിലും തരത്തില്‍ തിരുവള്ളക്കേട് തോന്നിയാല്‍// //
തുടങ്ങി ഇനിയും ഉദാഹരണങ്ങൾ ഓരോ പോ സ്റ്റിലും ഉണ്ട് .വികാരം വരുമ്പോൾ / പരിഹസിക്കുമ്പോൾ  എന്ത് കൊണ്ടാണ് ഇത്തരം  ഭാഷകൾ  വരുന്നത് ?
അത് പോലെ പുരുഷന്റെത് മാത്രമായ അധികാരസൂത്രമാണ് ഭാഷയിൽ അശ്ലീലത്തിന്റെ എലെമെന്റ്  കൊണ്ട് വരിക എന്നത് ,തെറി പദങ്ങൾ  സ്ത്രീ വിരുദ്ധമായ വാക്കുകൾ  പ്രയോഗിക്കുക എന്നത് .

പുരുഷനെന്ന ഈ അധികാര ഭാഷ പ്രയോഗത്തിലൂടെ  സ്ത്രീകളുടെ സംസാരിക്കുക എന്ന അവകാശം ആദ്യമേ ഇല്ലാതാക്കുന്നു
// പരട്ടത്തായോളികൾ. ///
/// മാദ്ധ്യമമൈരുകളേ.///
/// വല്ലവന്റെയും താങ്ങിനടന്നുള്ള പരിചയം//
// മൈരാണ് മനുഷ്യസ്നേഹം.//
മൈരൊക്കെ എഴുതേണ്ടതെന്ന് മൈരാണേ എനിക്കറിയില്ല.///
/// എന്ത് മൈരിലെ ഏര്‍പ്പാടാണ്?!  മൈര്!///
// കരസേനയെ അണ്ടിചൊറിയാന്‍ മാത്രം തീറ്റിപ്പോറ്റിയാല്‍ മതി. //
// എന്റെ പട്ടി വരും, വളിക്ക് വിളി കേള്‍ക്കാന്‍// /// /// ///
/// അനുഭവിക്ക് മൈ…കളേ. ഇവറ്റകളുടെ കൈകള്‍ നിന്റെ പിടുക്കിലേക്ക് നീളുംവരെ///
// പ്‌ഫാ, നായിന്റെ മോനേ..////
ഇനിയും തപ്പിയാൽ കാണും അസംഖ്യം ഉദാഹരണങ്ങൾ

ഈ പുരുഷന്റെതായ ബോഡി പൊളിറ്റിക്സ് ,ഭാഷയുടേതായ പവർ  പൊളിറ്റിക്സ്  വലിയ സൂത്രമാണ്

ആയിരം പയറഞ്ഞാഴി ഉത്തരങ്ങൾ നാവിൽ തിരിയുന്നതായി അറിയുന്നു ..പിന്നെ പിന്നെ പിന്നെ എന്ന് .മൂങ്ങകളോട് കളിക്കുമ്പോൾ സൂക്ഷിക്കുക<<<<

ഈ കമന്റെഴുതിയ Baala Kiran എന്ന വ്യക്തിയെ എനിക്കു്‌ പരിചയമില്ല. എങ്കിലും, പോസ്റ്റുടമയുടെ

>>>ബാക്കിയൊക്കെ ആരോപണങ്ങളാണ്, സ്വയം തെളിയിച്ചേക്കണം. അരിശം തീരുന്നില്ലെങ്കില്‍ ബര്‍ഡന്‍ ഓഫ് പ്രൂഫ് എന്ന് സെര്‍ച്ച് ചെയ്ത് വിക്കിയുടെ ചുറ്റും മണ്ടിയാലും മതി മണ്ടി.<<<

എന്ന സെല്‍ഫ് അഗ്രാന്‍ഡൈസിങ് ആഹ്വാനത്തിനു്‌ തെളിവു്‌ സഹിതം മറുപടി നല്‍കാന്‍ നടത്തിയ ശ്രമവും, കാണിച്ച ക്ഷമയും ബഹുമാനം അര്‍ഹിക്കുന്നുണ്ടു്‌. ഉണരുന്നതു്‌ മുതല്‍ ഉറങ്ങുന്നതുവരെ കമ്പ്യൂട്ടറിനു്‌ മുന്നിലിരുന്നു്‌ ഓണ്‍ലൈന്‍ മാര്‍ക്സിസം ‘ചര്‍ച്ച’ ചെയ്തുചെയ്തു്‌, മറ്റുള്ളവരില്‍ ‘സെലക്റ്റിവ് അംനീഷ്യ’ ആരോപിക്കാന്‍ മാത്രം ‘ഡിജിറ്റല്‍ ഡിമെന്‍ഷ്യ’ ബാധിച്ചവരെ കണ്ണാടി കാണിച്ചതുകൊണ്ടും പ്രയോജനമൊന്നുമില്ല എന്നറിയാന്‍ അതിലെ മറ്റു്‌ രണ്ടു്‌ കമന്റുകള്‍ വായിച്ചാല്‍ മതി.

>>>>Kiran Balakrishnan May 18, 2013

മനുഷ്യർക്കീ  മായും  മൈയും  വിട്ടുള്ള കളിയില്ലെന്നു?മര്യാദക്ക് എഴുതീത് പോരഞ്ഞാണോ മൈ …. മൈ  …എന്ന് പറയുന്നത് ?? ഒരു അയ്യേ പോരാ ..അയ്യേ അയ്യയ്യേ….അയ്യയ്യയ്യെ

Deepak Sankaranarayanan May 18, 2013

വളരെ മര്യാദയായെല്ലേ മൈരെന്ന് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്?  ഇതിലും മര്യാദക്ക് എങ്ങനെയാണ് ഇമ്മാതിരി മൈരൊക്കെ എഴുതേണ്ടതെന്ന് മൈരാണേ എനിക്കറിയില്ല.

മൈരെഴുത്തിന്റെ എറ്റിക്വിറ്റ്സ് പഠിപ്പിക്കുന്ന ഏതെങ്കിലും ഇന്‍സ്റ്റിറ്റ്യൂട് ബാംഗളൂര്‍ പരിസരത്തെങ്ങാനുമുണ്ടെങ്കില്‍ ഈ മൈര് പ്രശ്നം ഒഴിവായേനെ. മര്യാദക്കുള്ള സാംസ്കാരികവിദ്യാഭ്യാസം നിഷേധിച്ചിട്ട് എനിക്ക് മര്യാദയറിയില്ലെന്ന് പറയുന്നത് എന്ത് മൈരിലെ ഏര്‍പ്പാടാണ്?!  മൈര്!<<<<

ഇത്തരം കൂടുതല്‍ മൊഴിമുത്തുകള്‍ വേണമെന്നുള്ളവര്‍ക്കു്‌ ഇവിടെ പോയി സായൂജ്യമടയാം:

“മാര്‍ക്സിന്റെ ആയുധം വാളല്ല, ഒരു കൈനിറയെ ചെളിയാണു്‌” എന്നു്‌ പറഞ്ഞതു്‌ മറ്റാരുമല്ല, സാക്ഷാല്‍ മിഖായില്‍ ബാകുനിനാണു്‌.

ഒരുവന്‍ എഴുതുന്നതോ പറയുന്നതോ ആയ കാര്യം അമേധ്യതുല്യമാണെന്നു്‌ കരുതുന്നവര്‍ക്കു്‌ ഒന്നുകില്‍ അതു്‌ വായിക്കാതിരിക്കാം, അല്ലെങ്കില്‍ വായിച്ചശേഷം അതു്‌ അമേധ്യമാകുന്നതു്‌ എന്തുകൊണ്ടു്‌ എന്നു്‌ യുക്തിഭംഗം ഇല്ലാതെ സ്ഥാപിക്കാന്‍ ശ്രമിക്കാം. പക്ഷേ, അതിനു്‌ എന്താണു്‌ കാര്യമെന്നു്‌ അറിയാമെങ്കിലേ പറ്റൂ. ആര്‍ക്കും കഴിയുന്ന മറ്റൊരു സാധ്യത, എഴുതിയിരിക്കുന്നതില്‍ നിന്നും ഒരു വാക്കോ വാചകമോ അടര്‍ത്തിയെടുത്തു്‌, തീട്ടവണ്ടു്‌ ചാണകം ഉരുട്ടുന്നതുപോലെ, ഉരുട്ടിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണു്‌. ഏതു്‌ വിഷയത്തിലും ആധികാരികമായി രണ്ടു്‌ വാക്കു്‌ സംസാരിക്കാന്‍ താന്‍ യോഗ്യനാണെന്നു്‌ വരുത്താന്‍ ഏറ്റവും നല്ല ഒരു മാര്‍ഗ്ഗമാണിതു്‌. ഈ ഉരുട്ടലിനു്‌ മാത്രമായി ഓണ്‍ലൈന്‍ ലോകത്തില്‍ ചുറ്റുന്ന മല്ലൂസ് ഉണ്ടെന്നു്‌ കേള്‍ക്കുന്നു.

ഇക്കിളിശ്ലോകങ്ങളും സമസ്യകളുമായി ഊട്ടുപുരകളില്‍ ആരംഭിച്ചു്‌, പിന്നീടു്‌ ചായക്കടകളിലെത്തി ജനകീയമായി, ബൂര്‍ഷ്വാസിയുടെ കമ്പ്യൂട്ടറും ഗൂഗിളുമെല്ലാം വന്നപ്പോള്‍ ഡിജിറ്റലൈസ് ചെയ്യപ്പെട്ടതാണു്‌ ഈ ചാണകമുരുട്ടല്‍ പ്രക്രിയ. പശുവിന്റെ ദേഹത്തു്‌ തൊട്ട കൈകൊണ്ടു്‌ മനുഷ്യര്‍ സ്വന്തം ദേഹത്തു്‌ തൊടുന്നതു്‌ വളരെ അനുഗ്രഹപ്രദമായതിനാലാവണം, പശു ഭാരതത്തില്‍ വിശുദ്ധയായി ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു ജീവിയാണു്‌. മനുഷ്യന്‍ ജന്മനാ അശുദ്ധനായതിനാല്‍, മനുഷ്യന്റെ ദേഹത്തു്‌ തൊട്ടശേഷം പശുവിന്റെ ദേഹത്തു്‌ തൊട്ടാല്‍ പശുവിനു്‌ ഉണ്ടാവുന്നതു്‌ വിപരീതഫലമായിരിക്കുമെന്നു്‌ പ്രത്യേകം പറയേണ്ടല്ലോ. അതിനാല്‍, ചാണകം എന്ന, സ്വാഭാവികമായും പശുവുമായി ബന്ധപ്പെടുത്താന്‍ സാധ്യതയുള്ള വിശുദ്ധമായ വാക്കിനു്‌ പകരം അതിനു്‌ തുല്യമായ മനുഷ്യവിസര്‍ജ്ജ്യത്തിന്റെ പേരു്‌ ഉപയോഗിച്ചാല്‍ ദോഷഫലങ്ങള്‍ ഒഴിവാക്കാം, ഭാരതീയസംസ്കാരത്തെ രക്ഷപെടുത്താം.

മാര്‍ക്സിയന്‍ തൊഴിലാളി സ്നേഹത്തെപ്പറ്റി മനസ്സിലാക്കണമെങ്കില്‍ മാര്‍ക്സും എംഗല്‍സും തമ്മില്‍ നടത്തിയ എഴുത്തുകുത്തുകളില്‍ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ‘ശ്രേഷ്ഠഭാഷ’ പരിശോധിച്ചാല്‍ മതിയെന്നു്‌ കഴിഞ്ഞൊരു പോസ്റ്റില്‍ ഞാന്‍ സൂചിപ്പിച്ചിരുന്നു. പക്ഷേ, ‘നല്ല നാളെകള്‍’ ഇനിയും ധാരാളം ഉള്ളതിനാല്‍ ഇന്നത്തേക്കു്‌ ഇതു്‌ മതി.

 
 

മുദ്രകള്‍: , ,